Nationaal Archief (Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)

Tentoonstelling: De wereld van de VOC

Vanaf 24 februari 2017 is in het Nationaal Archief de boeiende tentoonstelling De wereld van de VOC te zien. De bezoeker wordt op ontdekkingsreis meegenomen langs unieke kaarten, scheepsjournalen, brieven en tekeningen uit 200 jaar geschiedenis. Voor scholen is een speciaal onderwijsprogramma samengesteld om kennis te maken met het VOC-handelsverleden van Nederland in de Gouden Eeuw.

Digitalisering VOC-archief

Aanleiding voor deze tentoonstelling is de digitalisering van het archief van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC). Het archief ligt verspreid over verschillende landen. Het Nationaal Archief bewaart daar een groot deel van. Dit archief bevat een schat aan informatie en vormt al jarenlang een unieke bron voor onderzoekers. Voor het eerst brengt het Nationaal Archief dit bijzondere materiaal samen in een tentoonstelling.

De eerste multinational ooit

De VOC is een begrip in Nederland en daar buiten, maar roept naast trots ook negatieve emoties op als het gaat om de erkenning van slavernij en onderdrukking. Tegenover het succesverhaal van wat de eerste multinational in de wereldgeschiedenis wordt genoemd, staan verhalen over roof, geweld, gruwelijkheden en onderdrukking.

Werelderfgoed

Het Nationaal Archief bewaart 1,2 km VOC-archief. Maar ook in Jakarta, Kaapstad, Colombo en Chennai is VOC-archief terug te vinden. Die ruim 25 miljoen pagina’s aan informatie vormen voor tientallen landen in Azië en zuidelijk Afrika een belangrijke bron voor hun geschiedenis van de 17e en 18e eeuw. Dit is de reden waarom UNESCO in 2003 het complete VOC-archief heeft opgenomen in het Memory of the World Register.

Persoonlijke verhalen

In de tentoonstelling De wereld van de VOC wordt aan de hand van persoonlijke verhalen de VOC-tijd tot leven gebracht. Schrijvers Nelleke Noordervliet en Ramsey Nasr zijn hiervoor in de huid gekropen van onder andere een gouverneur-generaal, een grootaandeelhouder, een dominee en een koopman. Zij laten zo zien dat de geschiedenis doorwerkt in het heden en soms nog verrassend actueel is. Zo werd in de VOC-tijd de nieuwe markt voor aandelen gemanipuleerd, tegenwoordig zijn er nog steeds debatten over de macht van de financiële sector. Joris Luyendijk vertelt in de tentoonstelling over deze historische parallellen.

Lees ook het artikel Project zorgt aan schat van informatie.