Terug

Ministerie van Binnenlandse Zaken, Kabinet

2.04.26.02


H.A.J. van Schie
Nationaal Archief, Den Haag
(c) 1987
cc0
This finding aid is written in Dutch.
Download PDF pdf (437,82 kb)
Download XML ead / xml
Zoek binnen dit archief op
Vul een zoekterm in
Vul een inventarisnummer in

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok:

Ministerie van Binnenlandse Zaken, Kabinet
BiZa / Kabinetsarchief

Periode:

1817-1949

Omvang:

945 inventarisnummer(s); 71,15 meter

Taal van het archiefmateriaal:

Het merendeel der stukken is in het Nederlands

Soort archiefmateriaal:

Normale geschreven, getypte en gedrukte documenten, geen bijzondere handschriften.

Archiefbewaarplaats:

Nationaal Archief, Den Haag

Samenvatting van de inhoud van het archief:

Het archief bevat onder meer rapporten van de gouverneurs in de provincie over oppositionele kranten en katholieke geestelijken in de Zuidelijke provincies, over de openbare orde tijdens de Belgische Opstand (1830-1831) en de 'publieke geest' in de periode 1830-1844. Voorts zijn er verslagen van vergaderingen van Provinciale Staten en dossiers gevormd door de afdeling Spoorwegen, stukken over de Spoorwegstaking van 1903, de toestand in het land tijdens de Eerste Wereldoorlog, het Belgisch annexionisme ten aanzien van Zuid-Limburg en Zeeuws-Vlaanderen, verleende decoraties, benoeming en ontslag van burgemeesters.
Het Kabinetsarchief bestaat overwegend uit dossiers, die over langere periodes doorlopen en vanaf 1874 jaarlijks werden genummerd, met de bijbehorende indices en klappers. Het Kabinetsarchief bevat de stukken van vertrouwelijke aard, die tot 1850 ook wel werden opgeborgen in het Geheim archief: het is dus aan te bevelen beide archieven naast elkaar te raadplegen.

Archiefvormers:

  • Ministerie van Binnenlandse Zaken / Kabinet van de minister Ministerie van Waterstaat, Nationale Nijverheid en Koloniën / Kabinet van de minister Jhr. mr. Edmond Charles Guillaume Ghislain de la Coste, (1778-1870) Jhr. mr. Edmond Charles Guillaume Ghislain de la Coste, (1778-1870) Mr. Hendrik Jacob baron van Doorn van Westcapelle, (1786-1853) Hendrik Markus baron de Kock, (1779-1845) Willem Anne baron Schimmelpenninck van der Oye, (1800-1872) Mr. Johan Adriaan ridder van der Heim van Duivendijke, (1791-1870) Mr. Cornelis van Vollenhoven, (1778-1849) Mr. Lodewijk Napoleon graaf van Randwijck, (1807-1891) Mr.dr. Jan Heemskerk Abrahamszoon, (1818-1897) Mr. Aeneas baron Mackay, (1838-1909)

Archiefvorming

Inhoud en structuur van het archief

Selectie en vernietiging

Verantwoording van de bewerking

Het gedeelte van het Kabinets- en Geheimarchief lopende over de jaren 1813-1829 was reeds geïnventariseerd door P. Berends, hoofdcommies bij het Algemeen Rijksarchief (Zie Verslag 1908 blz. 90/91, nummers 2294 e.v.).

De nieuwe inventarisatie heeft dit gedeelte zo gelaten, behoudens hernummering en invoeging van elders verkeerd geplaatste stukken en splitsing van te dikke portefeuilles.
Het in 1931 verworven Kabinetsarchief van het ministerie van Waterstaat, Handel en Nijverheid, in 1877 bij de instelling van dit ministerie, gevormd uit de waterstaatsdienst betreffende Kabinetsstukken van het ministerie van Binnenlandse Zaken, werd weer ingevoegd in het Kabinetsarchief van Binnenlandse Zaken. Dit was mogelijk, doordat de oorspronkelijke dossiernummers behouden waren, en noodzakelijk, omdat de scheiding tussen beide archiefbestanddelen indertijd willekeurig en onduidelijk was uitgevoerd. Dit laatste was niet het geval bij de serie "Kabinet Spoorwegen". Bovendien was hier iedere portefeuille voorzien van een duidelijke index en klapper. Daarom is deze serie intact gelaten.

Het Kabinetsarchief van de minister van Waterstaat, Nationale Nijverheid en Koloniën, 1830-1831, werd, omdat functies vroeger en later grotendeels onder Binnenlandse Zaken vielen en er geen stukken aanwezig waren betreffende de Koloniën, geplaatst bij het Kabinetsarchief van Binnenlandse Zaken.

Dat er een principieel verschil zou zijn in de aard van de stukken, behandeld bij het Geheim en die behandeld bij het Kabinetsarchief, is niet gebleken.

Het gedeelte 1898-1935 is in 1986 en 1987 overgebracht naar het Algemeen Rijksarchief. Het is op gelijke wijze beschreven als het oudere gedeelte.

Aanwijzingen voor de gebruiker

Verwant materiaal

Beschrijving van de series en archiefbestanddelen

  • De portefeuilles van dit archief dragen op de omslag de nummers van de erin aanwezige dossiers. Deze dossiers groeiden vaak uit tot rubrieken. Zo kwam b.v. alle Kabinetscorrespondentie over burgemeestersbenoemingen geleidelijk jaarlijks onder een nummer. Hetzelfde geschiedde o.m. ook met briefwisseling, die om haar onbelangrijk en privé-karakter apart werd gehouden.
    De inhoud der nummers wordt vermeld in de répertoires, waarin de nummering vaak onordelijk is, omdat een vroeger afgehandelde zaak weer werd opgenomen. Op deze répertoires bestaan klappers, zie inv.nrs. 61-66.
    Op inv.nrs. 1 t/m 35 bestaat een nadere toegang, zie ook inv.nrs. 61-66.