<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><!DOCTYPE ead PUBLIC "+//ISBN 1-931666-00-8//DTD ead.dtd (Encoded Archival Description (EAD) Version 2002)//EN" "https://www.nationaalarchief.nl/collectie/ead/ead.dtd">
<ead audience="external">
          <eadheader countryencoding="iso3166-1" dateencoding="iso8601" scriptencoding="iso15924" findaidstatus="unverified-full-draft" langencoding="iso639-2b" repositoryencoding="iso15511">
            <eadid urn="NL-HaNA_2.05.232.ead.xml" mainagencycode="NL-HaNA" countrycode="NL" publicid="-//Nationaal Archief//TEXT (NL-HaNA::2.05.232::Ministerie van Buitenlandse Zaken, Collectie Dr. M.W.R. van Vollenhoven)//NL" url="http://hdl.handle.net/10648/5d894098-07d0-45da-b630-27b136849229">2.05.232</eadid>
            <filedesc>
              <titlestmt>
                <titleproper>Inventaris van de nagelaten papieren van dr. M.W.R. van Vollenhoven, 1916-1974</titleproper>
                <author>P.L. Groen</author>
              </titlestmt>
              <editionstmt>
                <edition>Versie: 06-07-2021</edition>
              </editionstmt>
              <publicationstmt>
                <publisher>Nationaal Archief, Den Haag</publisher>
                <date calendar="gregorian" normal="1995" era="ce">1995</date>
                <p id="copyright">
                  <extref linktype="simple" show="new" actuate="onrequest" href="http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/">cc0</extref>
                </p>
              </publicationstmt>
            </filedesc>
            <profiledesc>
              <creation audience="internal">Deze digitale toegang is in <date calendar="gregorian" normal="2007" era="ce">2007</date> vervaardigd door het Nationaal Archief op basis van de richtlijn   <title linktype="simple">Het gebruik van Encoded Archival Description op het Nationaal Archief versie 1.7.2</title>.    Eindredactie: Jaap van Rijswijck,    <date calendar="gregorian" normal="20080527" era="ce">27 mei 2008</date>.    </creation>
              <langusage>This finding aid is written in <language langcode="dut" scriptcode="Latn">Dutch</language>.</langusage>
              <descrules audience="internal">Deze toegang is vervaardigd met inachtneming van de volgende richtlijnen: <bibref linktype="simple">
                  <title linktype="simple">Leidraad bij de lessen in het ordenen en beschrijven van archieven</title>, geheel herziene editie, Stichting Archiefschool, 's-Gravenhage 1983</bibref>;<bibref linktype="simple">
                  <title linktype="simple">Lexicon der Nederlandse Archieftermen</title>, Stichting Archiefpublikaties, 's-Gravenhage 1983</bibref>.</descrules>
            </profiledesc>
            <revisiondesc audience="internal">
              <change>
                <date calendar="gregorian" era="ce"></date>
                <item></item>
              </change>
            </revisiondesc>
          </eadheader>
          <archdesc level="fonds" type="inventory">
            <did>
              <head>Beschrijving van het archief</head>
              <unittitle label="Naam archiefblok: ">Ministerie van Buitenlandse Zaken, Collectie Dr. M.W.R. van Vollenhoven</unittitle>
              <unittitle type="short">BuZa / Coll. Van Vollenhoven</unittitle>
              <unitdate calendar="gregorian" normal="" era="ce" label="Periodisering: " type="bulk"></unitdate>
              <unitdate calendar="gregorian" normal="1916/1974" era="ce" type="inclusive">oudste stuk - jongste stuk: 1916-1974</unitdate>
              <unitid repositorycode="NL-HaNA" countrycode="NL" label="Archiefbloknummer: ">Z137</unitid>
              <physdesc label="Omvang: ">
                <extent unit="files">16 inventarisnummer(s)</extent>; <extent unit="meter">0,10 meter</extent>
              </physdesc>
              <langmaterial label="Taal van het archiefmateriaal: ">Het merendeel der stukken is in het <language langcode="dut" scriptcode="Latn">Nederlands</language>.</langmaterial>
              <materialspec label="Soort archiefmateriaal: ">Normale geschreven, getypte en gedrukte documenten, geen bijzondere handschriften.</materialspec>
              <repository label="Archiefdienst: ">Nationaal Archief</repository>
              <physloc label="Locatie: ">Den Haag</physloc>
              <origination label="Archiefvormers: ">
                <persname>Dr. M.W.R. van Vollenhoven</persname>
              </origination>
              <abstract label="Samenvatting van de inhoud van het archief: ">Maurits Willem Raedinck van Vollenhoven was gedurende de Eerste Wereldoorlog actief als 'minister-protecteur' in Brussel. Omdat de gezant te Brussel de Belgische regering in ballingschap naar Le Havre gevolgd was, trad Van Vollenhoven ook op als hoofd van de legatie, eerst als gezantschapsraad en daarna als minister-resident.<lb></lb>Na zijn vertrek uit Brussel (hij werd in 1919 tot gezant te Madrid benoemd) werd een onderzoek ingesteld naar de activiteiten van Van Vollenhoven met betrekking tot financiële middelen die het gezantschap ter beschikking stonden tijdens de Eerste Wereldoorlog, welke tot gevolg had dat hij zich genoodzaakt voelde te verzoeken om eervol ontslag uit de diplomatieke dienst. Sindsdien heeft Van Vollenhoven tot enkele jaren voor zijn overlijden in 1976 een nimmer aflatende strijd met het ministerie van Buitenlandse Zaken gevoerd voor eerherstel.<lb></lb>Dit archief bevat o.a. het rapport inzake het onderzoek naar de activiteiten van Van Vollenhoven als Minister-Resident te Brussel tijdens de Eerste Wereldoorlog en een verslag van Van Vollenhoven zelf over die periode. Verder zijn er stukken betreffende het conflict van Van Vollenhoven met het ministerie van Buitenlandse Zaken, waaronder een terugblik op het gebeurde van rond 1963.</abstract>
            </did>
            <descgrp type="context">
              <head>Archiefvorming</head>
              <bioghist>
                <head>Geschiedenis van de archiefvormer</head>
                <p>Maurits Willem Raedinck van Vollenhoven, heer van Cleverskerke, werd op 25 november 1882 te Haarlem geboren. Hij studeerde archeologie te Rome en trad na zijn studie in de diplomatieke dienst. Achtereenvolgens was hij werkzaam op de legaties te St. Petersburg (1908-1913), Madrid en Lissabon (1913-1914), Brussel (1914-1919) en wederom Madrid (1919-1921).</p>
                <p>Als 'minister-protecteur' was hij in Brussel gedurende de Eerste Wereldoorlog, samen met de gezanten van de Verenigde Staten en Spanje, verantwoordelijk voor de import en distributie van levensmiddelen in België en Noord-Frankrijk, had hij bemoeienissen met het voorkomen van de vernietiging van de Belgische kolenmijnen en het stoppen van Engelse luchtaanvallen op Antwerpen en Brussel. <note>
                    <p>Een groot deel van zijn activiteiten tijdens de Eerste Wereldoorlog heeft Van Vollenhoven beschreven in zijn Memoires. Beschouwingen, belevenissen, reizen en anecdoten (Amsterdam 1946).</p>
                  </note>  De gezant te Brussel was de Belgische regering in ballingschap naar Le Havre gevolgd zodat Van Vollenhoven ook als hoofd van de legatie optrad. Tot 1917 als gezantschapsraad en daarna als minister-resident. Voor zijn optreden als 'minister-protecteur' werd hem na de oorlog door enkele Belgische stadsbesturen het ere-burgerschap verleend en ontving hij van de universiteit van Leuven een ere-doctoraat in de letteren en wijsbegeerte.</p>
                <p>Na zijn vertrek uit Brussel (hij werd in 1919 tot gezant te Madrid benoemd) werd door mr B.C.J. Loder, lid van de Hoge Raad, een onderzoek ingesteld naar de activiteiten van Van Vollenhoven met betrekking tot financiële middelen die het gezantschap ter beschikking stonden tijdens de Eerste Wereldoorlog. <note>
                    <p>Zie inventarisnummer 2.</p>
                  </note>  De uitslag van dat onderzoek was zodanig dat het Van Vollenhoven in 1921 noodzaakte tot het verzoeken om eervol ontslag uit de diplomatieke dienst. <note>
                    <p>Dat ontslag werd hem verleend bij Koninklijk Besluit van 18 februari 1921, no. 67.</p>
                  </note>
                </p>
                <p>Sindsdien heeft Van Vollenhoven, die na zijn ontslag uit de diplomatieke dienst te Madrid bleef wonen, tot enkele jaren voor zijn overlijden in 1976 (hij was toen 93 jaar) een nimmer aflatende strijd met het ministerie van Buitenlandse Zaken gevoerd voor eerherstel. In eerste instantie door te trachten de zaak te heropenen en een nieuw onderzoek door een 'Eereraad' in te laten stellen. <note>
                    <p>Zie inventarisnummer 3.</p>
                  </note>  Dit onderzoek gaf hem niet voldoende genoegdoening en betekende tevens geen heropneming in de gelederen van de diplomatieke dienst.</p>
                <p>Na dit onderzoek is hij blijven corresponderen met de diverse betrokken personen, het ministerie van Buitenlandse Zaken en derden om erkenning te krijgen voor de naar zijn mening grote verdiensten die hij Nederland bewezen heeft. <note>
                    <p>In het departementaal archief van het ministerie van Buitenlandse Zaken bevindt zich een conduite dossier over Van Vollenhoven vanaf 1946. De vooroorlogse correspondentie is waarschijnlijk in de meidagen van 1940 vernietigd.</p>
                  </note>
                </p>
              </bioghist>
              <custodhist>
                <head>Geschiedenis van het archiefbeheer</head>
                <p>De in de navolgende bladzijden beschreven stukken zijn na het overlijden van Van Vollenhoven in 1976 op zijn verzoek door zijn weduwe overhandigd aan de Nederlandse ambassadeur te Madrid, die de stukken doorstuurde naar het departement van Buitenlandse Zaken te Den Haag. Daar werden de stukken bewaard in de kast van de Chef van de Directie Buitenlandse Dienst (vanaf 1986 de Hoofddirecteur Dienst Buitenlandse Zaken). In 1989 werden de bescheiden naar het semistatisch archief gezonden.</p>
                <p>De collectie bevond zich bij ontvangst in een zeer wanordelijke staat. Blijkbaar had Van Vollenhoven diverse stukken 'gebundeld' in enkele enveloppen. <note>
                    <p>Zie inventarisnummer 14.</p>
                  </note>
                </p>
                <acqinfo>
                  <head>De verwerving van het archief</head>
                  <p>Overbrenging van een overheidsarchief</p>
                </acqinfo>
                <acqinfo>
                  <head>De verwerving van het archief</head>
                  <p>Het archief is krachtens bepalingen van de Archiefwet overgebracht.</p>
                </acqinfo>
              </custodhist>
            </descgrp>
            <descgrp type="content_and_structure">
              <head>Inhoud en structuur van het archief</head>
              <arrangement>
                <head>Ordening van het archief</head>
                <p>De oorspronkelijke ordening bleek niet te herstellen zodat de inventarisator naar eigen inzicht ordening in de stukken heeft aangebracht en deze chronologisch heeft geordend.</p>
              </arrangement>
            </descgrp>
            <descgrp type="access_and_use">
              <head>Aanwijzingen voor de gebruiker</head>
              <accessrestrict id="accessrestrict">
                <head>Openbaarheidsbeperkingen</head>
                <legalstatus>Volledig openbaar.</legalstatus>
              </accessrestrict>
              <userestrict>
                <head>Beperkingen aan het gebruik</head>
                <p>Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn geen beperkingen krachtens het auteursrecht.</p>
              </userestrict>
              <phystech>
                <head>Materiële beperkingen</head>
                <p>Het archief kent geen beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van slechte materiële staat.</p>
              </phystech>
              <odd type="application_instruction">
                <head>Aanvraaginstructie</head>
                <p>Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen: 
<list numeration="arabic" type="ordered">
                    <item>
                      <extref linktype="simple" show="new" actuate="onrequest" href="https://www.nationaalarchief.nl/user/login">Creëer een account of log in</extref>.</item>
                    <item>Selecteer in de archiefinventaris een archiefstuk.</item>
                    <item>Klik op ‘Reserveer’ en kies een tijdstip van inzage.</item>
                  </list>
                </p>
              </odd>
              <prefercite>
                <head>Citeerinstructie</head>
                <p>Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief  tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.</p>
                <p>VOLLEDIG: <lb></lb>Nationaal Archief, Den Haag, Ministerie van Buitenlandse Zaken, Collectie Dr. M.W.R. van Vollenhoven, nummer toegang 2.05.232, inventarisnummer ... </p>
                <p>VERKORT: <lb></lb>NL-HaNA, BuZa / Coll. Van Vollenhoven, 2.05.232, inv.nr. ... </p>
              </prefercite>
            </descgrp>
            <descgrp type="allied_materials">
              <head>Verwant materiaal</head>
              <altformavail>
                <head>Beschikbaarheid van kopieën</head>
                <p>Inventarisnummers van dit archief zijn niet in kopievorm beschikbaar</p>
              </altformavail>
              <relatedmaterial>
                <head>Verwante archieven</head>
                <p>Overige stukken met betrekking tot het ten aanzien van Van Vollenhoven ingestelde onderzoek zijn te vinden in de inventarisnummers 380-384 en 423 van het archief van het gezantschap te België en Luxemburg (gevestigd te Brussel) 1890-1940, dat op het Nationaal Archief berust (Archief van het Gezantschap België (en Luxemburg), 1839-1954 (1961); toegangsnummer 2.05.43).</p>
              </relatedmaterial>
            </descgrp>
            <dsc type="combined">
              <head>Beschrijving van de series en archiefbestanddelen</head>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940236">1</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/392068af-d4f7-48f5-8321-c74831251d8b</unitid>
                  <unittitle>Ingekomen en uitgaande stukken inzake het conflict van Van Vollenhoven met het ministerie van Buitenlandse Zaken.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1916/1970" era="ce">1916-1970</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940237">2</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/33c13500-9c8f-4d52-9126-95272b228cee</unitid>
                  <unittitle>Rapport opgesteld door mr B.C.J. Loder inzake een door hem op verzoek van de minister van Buitenlandse Zaken ingesteld onderzoek naar de activiteiten van Van Vollenhoven als Minister-Resident te Brussel tijdens de Eerste Wereldoorlog. Doorslag</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1920" era="ce">1920</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940238">3</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/10dd3e94-a759-48b9-9e60-343742e085e6</unitid>
                  <unittitle>"Rapport van den eereraad in zake tegen de heer M.W.R. van Vollenhoven uitgebrachte beschuldigingen". Drukwerk</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1924" era="ce">1924</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940239">4</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/1932308e-e366-4801-9c36-a0808bc539b9</unitid>
                  <unittitle>"Memorie", verslag van Van Vollenhoven over zijn activiteiten als Minister-Resident te Brussel tijdens de Eerste Wereldoorlog. Drukwerk</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1924" era="ce">c. 1924</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940240">5</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/fda7f36f-eaa8-4442-9959-8ae63529ee26</unitid>
                  <unittitle>Stukken betreffende de activiteiten van Van Vollenhoven in 1936 te Madrid. Fotokopieën</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1936" era="ce">1936 en z.d.</unitdate>
                  <physdesc>2 stukken</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940241">6</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/d9c07b74-658a-42f3-bed0-371426608ada</unitid>
                  <unittitle>Brief van Van Vollenhoven (en anderen) aan de minister-president te Londen inzake de voedselvoorziening in Nederland. Doorslag</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1944" era="ce">1944</unitdate>
                  <physdesc>1 stuk</physdesc>
                </did>
                <odd>
                  <p>Het is onduidelijk of deze brief is verzonden</p>
                </odd>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940244">7</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/2f579b37-c212-437a-aa3c-47d6bc6e6f55</unitid>
                  <unittitle>"Bijdrage tot de geschiedenis van de levensmiddelenvoorziening uit de lucht boven het bezette Nederlandse gebied aan het einde van de tweede wereldoorlog", publicatie van Van Vollenhoven, met afschriften van dankbrieven van minister-president W. Drees en minister van Buitenlandse Zaken J.M.A.H. Luns. Drukwerk</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1956" era="ce">1956</unitdate>
                  <physdesc>1 bandje</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940245">8</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/65f6fd08-64fa-4bc8-846d-24e64644e841</unitid>
                  <unittitle>Correspondentie van Van Vollenhoven met de oud-minister van Economische Zaken prof. dr ir H. Gelissen te Maastricht en kopieën van brieven van het ministerie van Buitenlandse Zaken aan Gelissen.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1960/1967" era="ce">1960-1967</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940246">9</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/edc37b9a-fbe6-4f47-9a3c-64dc0a29a295</unitid>
                  <unittitle>"Kort overzicht van de minderwaardige intriges waarvan Dr. M.W.R. van Vollenhoven meer dan veertig jaar geleden het slachtoffer werd en waarom hij om eervol ontslag uit zijn ambt verzocht", publicatie van Van Vollenhoven.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1963" era="ce">ca. 1963</unitdate>
                  <physdesc>1 bandje</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940247">10</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/30047c12-7081-41cc-abfd-92ffaf209773</unitid>
                  <unittitle>Brieven van Van Vollenhoven aan de minister van Buitenlandse Zaken.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1966/1969" era="ce">1966-1969</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940248">11</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/6886a05a-6124-4721-91a6-f680d32ad5f8</unitid>
                  <unittitle>"België gedurende de Eerste Wereldoorlog. Mijn interventies ten behoeve der verdrukte bevolking en het werk der Ministers-Protecteurs 1914-1918", publicatie van Van Vollenhoven. Drukwerk.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1967" era="ce">ca. 1967</unitdate>
                  <physdesc>1 bandje</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940249">12</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/7d2d9418-5161-4629-b0e0-496e45f83564</unitid>
                  <unittitle>Verklaring van Van Vollenhoven waarin publicatie uit de stukken in het dossier vóór het jaar 2000 wordt verboden.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1973" era="ce">1973</unitdate>
                  <physdesc>1 stuk</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940250">13</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/f2d4946c-c414-466d-864b-aabef09cea01</unitid>
                  <unittitle>Notities van Van Vollenhoven inzake zijn geschil met het ministerie van Buitenlandse Zaken.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" normal="1974" era="ce">1974 en z.d</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940251">14</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/7a413039-27af-4657-83d5-8219994b2064</unitid>
                  <unittitle>Aantekeningen van Van Vollenhoven op enveloppen waar de stukken betreffende zijn geschil met het ministerie van Buitenlandse Zaken oorspronkelijk in waren geborgen.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" era="ce">z.d</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940252">15</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/8333388e-517d-4186-ba18-1a5b9f45e74b</unitid>
                  <unittitle>Verslag van Van Vollenhoven inzake zijn bemiddelingen tussen de Duitse soldaten- en arbeidersraad te Brussel en de Belgische autoriteiten in de laatste dagen van de Eerste Wereldoorlog. Doorslag</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" era="ce">z.d.</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
              <c level="file">
                <did>
                  <unitid identifier="41940253">16</unitid>
                  <unitid audience="internal" type="handle">http://hdl.handle.net/10648/d832587e-3e1d-4f66-b1d2-9a7cb14d2970</unitid>
                  <unittitle>Afschriften van verklaringen en uittreksels van correspondentie van Van Vollenhoven inzake zijn conflict met het ministerie van Buitenlandse Zaken.</unittitle>
                  <unitdate calendar="gregorian" era="ce">z.d</unitdate>
                  <physdesc>1 omslag</physdesc>
                </did>
              </c>
            </dsc>
          </archdesc>
        </ead>