Na Gegevens voor de toelichtende teksten zijn ontleend aan: F.J.M. Otten, Gids voor de archieven van de ministeries en de Hoge Colleges van Staat 1813-1940 (Den Haag, Instituut voor Nederlandse Geschiedenis, 2004), pp. 351-352, 356-366, 370-372.
Het departement van Koophandel en Koloniën werd opgericht op 6 april 1814, dus pas een aantal maanden na het herstel van de soevereiniteit. Mogelijk is de verlate oprichting beïnvloed door de omstandigheid, dat Nederland pas in de loop van 1814 de overzeese bezittingen (zij het niet alle) terug kreeg, op grond van het verdrag met Engeland. Eveneens op 6 april werd een Raad van Koophandel en Koloniën ingesteld, bedoeld als buiten-departementaal adviescollege aan de Koning, maar in de praktijk ondergeschikt aan het departementshoofd. Als zodanig fungeerde in 1814-1815 een secretaris van staat, die in september 1815 de titel van directeur-generaal kreeg. Onder deze fungeerden een afdeling Generale Secretarie en Comptabiliteit, onder leiding van de secretaris, en vier beleidsafdelingen, elk onder leiding van een commissaris: 1. Koophandel en scheepvaart 2. Oost-Indische zaken 3. West-Indische zaken 4. Militaire zaken.
In 1818 verloor Koloniën zijn zelfstandigheid en werd het onderdeel van het nieuw opgerichte departement voor Publiek Onderwijs, Nationale Nijverheid en Koloniën. Dit departement stond onder leiding van een minister. De zaken betreffende de koloniën bleven echter, net als die betreffende het onderwijs en de nijverheid, steeds afzonderlijk behandeld. Aanvankelijk waren er slechts weinig ambtenaren werkzaam, omdat het in de bedoeling lag dat de Indische regering zelfstandig zou functioneren. Al spoedig nam dit aantal toe: in 1823 telden de drie koloniale afdelingen 14 ambtenaren, terwijl op de Generale Secretarie (die ook voor Onderwijs en Nationale Nijverheid werkte) eveneens 14 ambtenaren werkten.
Ingevolge de algemene reorganisatie van de departementen in 1823 kwamen de afdelingen nu onder leiding van referendarissen. De benoeming van een secretaris-generaal werd aangehouden. Met ingang van 1 april 1824 werd Onderwijs afgescheiden en ondergebracht bij het departement van Binnenlandse Zaken, zodat het departement van Nationale Nijverheid en Koloniën overbleef. Onder de minister kwam er wel een speciale directeur voor de Oost-Indische Bezittingen. Een jaar later volgde al weer een nieuwe reorganisatie, waarbij ook Nijverheid bij Binnenlandse Zaken werd gevoegd en Marine en Koloniën werden gecombineerd. Onder de minister kwamen nu twee directeuren, respectievelijk voor Marine en voor Koloniën, met de bevoegdheid rechtstreeks met andere autoriteiten te corresponderen. Voor het eerst werd nu ook een secretaris-generaal benoemd. Minister, secretaris-generaal en directeuren samen vormden een Raad, die zaken met `eene algemeene werking' zou bespreken. Ook nu was er weer een gemeenschappelijke secretarie.
Met ingang van 1 januari 1830 ging Koloniën deel uitmaken van het nieuw gevormde departement van Waterstaat, Nationale Nijverheid en Koloniën, waarvan al op 1 oktober van dat jaar Waterstaat werd afgescheiden en bij Binnenlandse Zaken gevoegd. Begin 1834 verdween ook de Nationale Nijverheid, zodat voor het eerst een homogeen departement van Koloniën overbleef. Vermoedelijk is kort daarna een afzonderlijk Kabinet van de minister ingesteld. In 1840 werd de combinatie van Koloniën en Marine hersteld, opnieuw met twee directeuren onder de minister. Het departementshoofd, minister J.C. Baud, was bepaald geen voorstander van deze samenvoeging en in oktober 1841 wist hij de Koning ertoe over te halen weer twee afzonderlijke departementen in te stellen.
Het nu weer zelfstandige departement van Koloniën kende begin 1842 naast het Kabinet en de Algemene Secretarie een zevental bureaus, die vanaf januari 1842 met letters werden aangeduid: A. Oost-Indische zaken B. West-Indische zaken C. Militaire zaken D. Comptabiliteit E. Burgerlijke dienst F. Personeel militair en G. Materieel militair. In september van dat jaar werden de `geheime en algemeene zaken' behandeld in het Kabinet van de minister, onder de letter H.. Eind 1843 kwam daar bureau I bij voor de koloniale begrotingen. Onder het departement, waar in de jaren-1840 niet meer dan circa 35 ambtenaren werkten, ressorteerden voorts twee technische bureaus: het Koloniaal Etablissement (ook wel koloniaal bureau of koloniaal magazijn) te Amsterdam en het Koloniaal Werfdepot te Harderwijk.
Het departement van Koloniën ontving vanuit Oost- en West-Indië een voortdurende stroom van informatie over de verrichtingen van de koloniale besturen in die gebieden. De specifieke taken in Den Haag richtten zich vooral op een viertal terreinen: de inrichting van het koloniaal bestuur, de koloniale financiën, de defensie en de buitenlandse betrekkingen van de overzeese gebieden en ten slotte de personeels- en materieelvoorziening.
De Grondwet van 1815 (artikel 60) bepaalde: `De Koning heeft bij uitsluiting het opperbestuur over de volksplantingen en bezittingen van het Rijk in andere werelddeelen'. Onder het bewind van Willem I was het koloniaal beleid goeddeels onttrokken aan het zicht van de Tweede Kamer. Pas ingevolge de Grondwet van 1848 raakten de Staten-Generaal betrokken bij het koloniale beleid, waarover de regering voortaan jaarlijks een uitgebreid `Koloniaal Verslag' diende uit te brengen. Artikel 59 van deze Grondwet schreef voor, dat de reglementen op het beleid der regering in de koloniën bij wet moesten worden vastgesteld.
In Nederlands-Indië werd het opperbestuur vertegenwoordigd door de gouverneur-generaal (GG). Regeringsreglementen bepaalden zijn bevoegdheden: in het reglement van 1836 was voorgeschreven, dat de GG verplicht was alle bevelen, hem door of vanwege de Koning of de minister van Koloniën gegeven, op te volgen. De GG werd door de Kroon benoemd, waarbij de wet geen bepalingen kende over de duur van de ambtstermijn; wel was het regel, dat de landvoogd na vijf jaar ontslag vroeg. De GG werd in zijn bestuur bijgestaan door de Raad van Indië. Deze raad, waarvan de leden eveneens door de Kroon werden benoemd en ontslagen, was tot 1836 een medebesturend college, daarna een adviserend orgaan.
Voorts steunde de GG vooral op de Algemene Secretarie, het administratieve apparaat onder leiding van de algemene secretaris, dat onder meer de correspondentie met het ministerie van Koloniën in Den Haag onderhield. De minister bepaalde weliswaar de hoofdzaken van het beleid, maar vrijwel altijd na raadpleging van de GG, die op zijn beurt adviezen inwon en aldus `het raderwerk der Indische administratie' activeerde. Het beleid van de GG moest na 1848 door de minister van Koloniën tegenover de Staten-Generaal worden verdedigd.
Op gewestelijk niveau werd in Indië het bestuur uitgeoefend door residenten, die leiding gaven aan twee bestuurskorpsen, namelijk een Europees bestaande uit assistent-residenten en controleurs, en een inheems met regenten, wedono's (districtshoofden) en desahoofden.
Behalve Suriname en de Antillen viel tot 1872 ook de Kust van Guinea onder de departementale afdeling West-Indische zaken. Suriname, Curaçao en de overige eilanden vormden alleen in de jaren 1828 tot 1845 één Gouvernement-Generaal, maar kenden overigens afzonderlijke besturen onder leiding van gouverneurs, die rechtstreeks in contact stonden met het departement van Koloniën.
Het departement van Koloniën was belast zowel met de opstelling van de eigen departementale begroting als met de begrotingen van het bestuur in de overzeese gebiedsdelen. Om in tekorten in Indië te voorzien was door gouverneur-generaal J. van den Bosch in 1830 het Cultuurstelsel ingevoerd. Dit hield in verplichte verbouw door Javaanse boeren van voor de Europese markt geschikte goederen, die tegen vastgestelde prijzen moesten worden geleverd aan het Indische gouvernement, dat deze producten door de Nederlandsche Handelmaatschappij naar Nederland liet vervoeren en daar ten gunste van de Indische schatkist liet verkopen. Van 1831 tot 1877 leverde Indië aldus een batig saldo op, dat ten goede kwam aan Nederland.
Vanaf 1840 moest de minister van Koloniën namens de regering aan de Staten-Generaal jaarlijks staten van ontvangsten en uitgaven van de koloniën overleggen. Omdat de Indische begroting ingevolge de Grondwet van 1848 elk jaar bij wet moest worden vastgesteld, kwamen Indische aangelegenheden veel meer dan vroeger in de Staten-Generaal ter sprake.
Tot 1855 werden de betrekkingen met landen in Azië waarmee geen formele diplomatieke relatie bestond, zoals Japan en China, niet door het departement van Buitenlandse Zaken onderhouden, maar door Koloniën. Bij het aangaan en onderhouden van economische betrekkingen van Nederlands-Indië met andere landen werkte Koloniën nauw samen met het departement van Buitenlandse Zaken. Tot 1855 werden in Indië geen buitenlandse consuls toegelaten.
De rol van Koloniën bij de defensie van de koloniën was vrij beperkt en lag voor een belangrijk deel in het stellen van het financiële kader, dat op de Indische begroting beschikbaar was voor defensie. De marine was rijkszaak, waarover een gedeelde verantwoordelijkheid lag bij de ministers van Marine en Koloniën. De eerste bepaalde welk deel van de vloot in bijvoorbeeld Oost-Indië aanwezig was, maar voor de inzet daarvan was de GG als opperbevelhebber van land- en zeemacht aldaar verantwoordelijk. Ook was de commandant zeemacht in Indië ondergeschikt aan de GG en via deze aan de minister van Koloniën. Alle niet-administratieve correspondentie van de marine in Indië met Nederland verliep via het departement van Koloniën naar dat van Marine, waar de inhoudelijke expertise zat.
Wat de defensie te land betreft beschikte Indië sinds 1830 over een eigen leger, het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger (KNIL), dat ressorteerde onder de GG die met het departement overleg voerde over zaken betreffende de formatie en de inrichting van het leger in Nederlands-Indië. De werving voor het KNIL was in Nederland een zaak van het departement van Oorlog, dat daarvoor beschikte over het Koloniaal Werfdepot te Harderwijk (van 1815-1822 heette dit depot het Depot-Bataljon en in de periode 1822-1843 het Algemeen Depot van de Landmacht). Het departement van Koloniën was verantwoordelijk voor de verscheping naar de koloniën en de verificatie van de administratie van het depot.
Naast het koloniale militaire personeel vereiste de burgerlijke dienst in de koloniën een constante instroom van ambtelijk personeel. Het departement verzorgde niet zelf de opleiding van de voor de Indische dienst bestemde (hogere) ambtenaren, maar subsidieerde door derden verzorgde opleidingen in Delft en Leiden. Koloniën regelde zelf de uitzending, de verloven, de overtochten en de pensioenen van de ambtenaren en hun gezinnen. De afdeling comptabiliteit zorgde daarbij voor de betaalbaarstelling van pensioenen, wachtgelden, verlofbezoldiging e.d.
Het departement was ook belast met de keuring, aanschaf en verzending van zogenoemde gouvernementsgoederen, bestemd voor het leger en de burgerlijke dienst in de koloniën. Voor deze taak beschikte de minister, behalve over een bepaalde departementsafdeling, over het Koloniaal Magazijn te Amsterdam.
Gedurende de periode 1814 tot 1953 heeft het departement van Koloniën onafgebroken gekozen voor een chronologische ordening van het hoofdarchief. Hoewel er binnen het departement al vroeg sprake was van afdelingen, heeft die organisatie geen invloed gehad op de archiefvorming: er werd steeds één centraal verbaal gevormd. Wel zijn in de gehele periode stukken buiten het verbaal gehouden, om op onderwerp te worden geordend of in aparte series te worden geborgen.
Het archief is bij Koninklijk Besluit of ministeriële beschikking overgebracht.
Het archief van Koloniën werd in verschillende gedeelten aan het Algemeen Rijksarchief overgedragen, n.l. bij Kon. Besl. van 16 Januari 1904 nr. 30 het gedeelte 1813-1829, bij Kon. Besl. van 20 Februari 1929 nr. 36 dat van 1830-1849 en bij Kon. Besl. van 10 Juli 1929 nr. 32 het geheim archief van 1813-1849.
Zoals uit het voorgaande blijkt zijn er in de jaren 1815-1841 tal van reorganisaties geweest. Deze hadden eigenlijk in de inventaris tot uitdrukking moeten komen, doch om wille van de overzichtelijkheid en vooral van de practische bruikbaarheid, werd het beter geacht het archief in één stuk te beschrijven, temeer ook omdat deze reorganisaties van weinig belang voor het archief zijn geweest.
Bij dit archief werd een collectie stukken aangetroffen, afkomstig van het bureau G, dat zich bezig hield met het vervaardigen van statistische opgaven. Dit z.g. Statistiekarchief is beschreven in het Verslag van 's Rijks Oude Archieven 1915, blz. 356. Daar men voor het bijeenbrengen van gegevens talrijke stukken uit de archieven van de Koloniale Besturen van vóór 1813 en zelfs uit het archief van de Oost Indische Compagnie had gelicht, bleek het juister deze collectie te liquideren en de stukken, na verwijdering van de hier niet behorende bescheiden, in het departementsarchief op te nemen. Meerdere losse stukken, oorspronkelijk behorende tot het verbaal, werden daar, voor zover zij geen deel uitmaakten van een dossier of een serie vormden, teruggebracht.
Omdat het archief van ná 1849 tot circa 1900 uit slechts enkele grote series bestaat, die tot verschillende jaren aan het Algemeen Rijksarchief zijn overgedragen, en in een goed geordende staat verkeert is besloten dit gedeelte niet in deze toegang te beschrijven. Zie toegang nummer 2.10.02, Ministerie van Koloniën, 1850-1900 (1932).
De werkzaamheden van het departement zijn steeds in vier groepen te onderscheiden, namelijk naar de vier afdelingen Generale Secretarie, Oost Indische Zaken, West Indische Zaken en Militaire Zaken. De stukken zijn dan ook naar deze afdelingen geordend.
Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn geen beperkingen krachtens het auteursrecht.
Het archief kent beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van kwetsbare of slechte materiële staat.
2.10.04: Verzamelklapper op de Staten van Overleden Personen voorkomende in het archief van Koloniën.
2.10.05.01: Klapper op inventarisnummers 70-75 van toegang 2.10.50 (officieren van de landmacht dienstdoend in Oost-Indië, 1815-1835).
2.10.05.02: Klapper op inventarisnummer 45 van toegang 2.10.50 (officieren van de landmacht dienstdoend in Oost-Indië, 1815-1829).
2.10.05.03: Klapper op inventarisnummers 3091-3096 van toegang 2.10.01 (ambtenaren Oost-Indië, 1815-ca. 1836).
2.10.05.04: Klapper op inventarisnummer 3599 van toegang 2.10.01 (ambtenaren in Suriname, 1820-1827).
2.10.05.05: Klapper op inventarisnummer 3925 van toegang 2.10.01 (ambtenaren van St. Maarten, 1815-1819).
2.10.06: Klapper op de Stamboeken van Burgerlijke ambtenaren in Nederlands-Indië en de Gouvernements Marine. Deel I: A-G.
2.10.07: Klapper op de Stamboeken van Burgerlijke ambtenaren in Nederlands-Indië en de Gouvernements Marine. Deel II: H-O.
2.10.08: Klapper op de Stamboeken van Burgerlijke ambtenaren in Nederlands-Indië en de Gouvernements Marine. Deel III: P-Z.
2.10.09: Register Indische Pensioenen (inventaris en klapper).
2.10.36.22: Stamboeken Burgerlijke ambtenaren, 1836-1936.
2.10.36.23: Ministerie van Koloniën 1900-1963; Register zakelijke aantekeningen.
2.10.36.111: Ministerie van Koloniën 1900-1963; .111 Register Indische Couranten.
2.10.36.112: Ministerie van Koloniën 1900-1963; .112 Register Nederlandse Couranten.
2.10.50: Stamboeken en pensioenregisters van het Ministerie van Koloniën betreffende militairen in Oost- en West-Indië 1815-1890.
4.Miko: Inventaris van de kaarten en tekeningen van het Ministerie van Koloniën.
Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen:
Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.
VOLLEDIG:
Nationaal Archief, Den Haag, Ministerie van Koloniën, nummer toegang 2.10.01, inventarisnummer ...
VERKORT:
NL-HaNA, Koloniën, 1814-1849, 2.10.01, inv.nr. ...
Inventarisnummers van dit archief zijn in kopievorm beschikbaar
Vanuit de koloniën werd veel informatie naar Nederland gezonden. Toch berust daar nog veel aanvullend materiaal. In dit verband moet met name worden genoemd het zeer omvangrijke archief (5.600 meter) van de Algemeene Secretarie te Batavia, thans berustend in het Arsip Nasional te Jakarta. Voor veel stukken was niet Den Haag, maar het archief van de Algemene Secretarie het eindstation. Op de studiezaal van het NA is te raadplegen: R. Kramer en A.M. Tempelaars, Handleiding voor historisch onderzoek in het archief van de Algemene Secretarie en voorgangers (Jakarta, Arsip Nasional, 1990), met als bijlage een (globale) inventaris van het archief van de Algemeene Secretarie 1814-1942.
Gezien de nauwe banden met het departement is het archief van de Nederlandsche Handel-Maatschappij van groot belang voor de economische geschiedenis van Nederlands-Indië. Naast dit archief berusten in het Nationaal Archief talrijke archieven van in Indië werkzame ondernemingen: banken, cultuurondernemingen, spoorwegmaatschappijen e.d.
Bepaald indrukwekkend is het bezit aan archieven en collecties van personen, die als minister of als hoge bestuursambtenaar in de koloniën fungeerden. In dit verband moeten worden genoemd: J.C. Baud (GG en minister), J. van den Bosch (idem), L.P.J. du Bus de Gisignies (Commissaris-Generaal) , G.J.C. Schneither (diverse hoge functies in Nederlands-Indië).
Ook in de Universiteitsbibliotheek Leiden berusten talrijke Indische particuliere collecties, die voorheen bij het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde ondergebracht waren.
Nadere bijzonderheden over het Ministerie van Koloniën en zijn archief zijn beschreven in:
Uitgaven vanwege het departement in Nederland:
Over opzet en inhoud van het Koloniaal Verslag:
Uitgaven in Oost- en West-Indië:
Uitvoeriger informatie in:
Voor seriële overheidspublicaties op gebieden als buitenlandse handel, landbouw en gezondheidszorg zie ook: Boomgaard, Colonial Past, 31, 35-36, 42 e.v.
In de beginperiode, 1814 tot en met maart 1818, kregen alle besluiten en minuten van uitgaande stukken een per jaar doorlopend nummer, waarbij de stukken per dag in een katern werden gebonden, bijvoorbeeld 22 oktober nummers 2572-2601. De bijlagen vormden een aparte serie: ze kregen hetzelfde nummer, maar voorafgegaan door de afkorting Exh. (van Exhibitum).
Vanaf april 1818 werd een verbaal gevormd, waarbij de ingekomen stukken (de bijlagen) werden geborgen bij en op datum en nummer van het besluit, waarbij de zaak werd afgedaan. In de indices werd verwezen naar deze datum/nummercombinatie, vooraf gegaan door de letter `V' van verbaal. Na 1842 kwam het gebruik in zwang de datum/nummercombinatie aan te vullen met de letteraanduiding van de behandelende afdeling, bijvoorbeeld: 11 augustus 1848 (afdeling) A1 nr. 12.
Op de ingekomen stukken werd behalve datum en nummer van het verbaal (in zwarte inkt) ook datum en nummer van inschrijving in de agenda genoteerd, vooraf gegaan door de aanduiding exh. Vanaf circa 1840 liggen de ingekomen stukken waarop geen besluit volgde in de dagbundel bovenop. De onderzoeker dient erop bedacht te zijn, dat de datum/nummercombinatie van deze exhibita dezelfde kan zijn als in het daarna volgende verbaal. Wel is het zo, dat bij de registratie van deze exhibita de maand werd aangeduid met een cijfer en dat maand en dag zijn omgekeerd: exh. 12/5 1845 nr. 10 moet dus gelezen worden als 5 december 1845. Dit wijkt af van de aanduiding van het verbaal: 5 december 1845 nr. 10.
Niet raadpleegbaar
De agenda's zijn als hulpmiddel bij onderzoek in het archief van secundair belang. De opzet was in de beginperiode nogal eens aan wijzigingen onderhevig. In de agenda werd onder meer vermeld welke afdeling van het departement met de behandeling werd belast. In de jaren 1818-1823 werden ook de geheime stukken hierin geregistreerd. Van 1824-1842 werden dagelijks losbladige agenda's bijgehouden, die bij de stukken werden gevoegd. Vanaf 1843 beslaan de agenda's (net als de indices) steeds een periode van een half jaar.
Vrijwel vanaf het begin zijn ook door afdelingen van het departement aparte series agenda's, indices en klappers aangehouden, over kortere of langere periodes. Het meest informatief zijn de zogenaamde `Aanteekeningsregisters' van bureau A., die de periode circa 1830-1945 beslaan.
De agenda bevat tevens de geheime agenda over de jaren 1818-1823. Van 1824-1842 werden dagelijkse losbladige agenda's bijgehouden, welke bij de stukken zijn gevoegd.
De indices vormen, met de bijbehorende hoofdenlijsten en klappers, voor de onderzoeker het belangrijkste instrument om de stukken in het chronologische verbaal te kunnen vinden. In de eerste decennia is de opzet van de index nogal eens gewijzigd, totdat in 1843 een model werd ingevoerd dat in grote lijnen tot 1921 is gehandhaafd.
In de jaren 1814-1819 lijkt de index meer op een gerubriceerde agenda: binnen de rubrieken. werden de ingekomen en uitgaande stukken strikt chronologisch ingeschreven, gevolgd door een per jaar (vanaf augustus 1818 per dag) doorlopend verbaalnummer. Omdat stukken over een zelfde zaak verspreid (op verschillende data) zijn ingeschreven, werd in een aparte kolom veelvuldig verwezen naar eerdere en/of latere stukken. Per jaar is de index over twee banden verdeeld, met voor in elke band een hoofdenlijst. Van 1820-1823 vermelden de indices in de meest linkse kolom datum en nummer van de agendering en in een kolom op de rechter pagina datum en nummer van het besluit, die aangeeft waar het stuk in het verbaal is te vinden.
In de periode 1824-1842 heeft de index geen kolommen meer: na de vermelding van datum en nummer van de agendering volgt de korte inhoud en daaronder datum en nummer in het verbaal. Geleidelijk aan ging men wel alle stukken over één zaak bij elkaar inschrijven. In deze jaren zijn de indices niet doorlopend, maar per rubriek gepagineerd.
Met ingang van 1843 werd naast de hoofdenlijst nu ook de klapper ingebonden in de indices, terwijl tevens een nieuw model index werd ingevoerd, met een indeling in vier kolommen. In kolom 1 werd nu datum en nummer van het verbaal opgenomen, soms met verwijzingen naar een eerdere behandeling van de betreffende zaak. Kolom 2 werd gebruikt voor gegevens over de afzender van het stuk en diens registratuurkenmerken (als deze kolom blanco is gelaten, is er alleen sprake van een uitgaande stuk en zijn er geen voorstukken). In kolom 3 werd de korte inhoud vermeld, alsmede de genomen beschikking. In de meest rechtse kolom (4) staan soms verwijzingen naar latere stukken.
Vanaf 1843 werden de pagina's in de nu halfjaarlijkse indices doorlopend genummerd. Voor elke rubriek van de index reserveerde men een aantal vaste paginanummers, zodat men een bepaalde rubriek steeds op een vaste plaats in de index kon terugvinden. Wanneer men onverhoopt te weinig pagina's voor een rubriek had gereserveerd, loste men dit op door vanaf de laatste pagina een sub-nummering aan te brengen (30a, 30b etc.).
De hoofdenlijsten zijn steeds voor in de indices opgenomen. Ze beslaan tot en met 1842 een heel jaar, daarna steeds een periode van een half jaar. In de eerste decennia zijn de hoofden in alfabetische volgorde opgenomen. Vanaf 1843 echter ging men over op vaste volgorde voor de rubrieken, die dan niet meer alfabetisch is: ministerie van Koloniën (folio 1 e.v.), betrekkingen met vreemde mogendheden (folio 33 e.v.), regering der koloniën (folio 41 e.v.) etc. Hoewel er elk jaar vele tientallen rubrieken werden aangehouden, zijn sommige rubrieken erg uitgebreid, zodat men beter eerst de klapper op de index kan raadplegen.
De klappers op de indices vormen tot en met het jaar 1842 een aparte serie; vanaf 1843 zijn ze steeds opgenomen voorin de indices. Aanvankelijk werden namen en onderwerpen (waaronder ook de rubriekaanduidingen van de hoofdenlijst) door elkaar vermeld, maar al vrij snel in aparte kolommen. Tot en met 1842 zijn de klappers alleen op de eerste letter alfabetisch en verwijzen ze naar rubriek plus verbaalnummer (1814-1823) dan wel naar rubriek plus folionummer (1824-1842); vanaf 1843 zijn de indices doorlopend gepagineerd en verwijzen de klappers naar dit paginanummer.
De klapper over de jaren 1843-1849 bevindt zich tevens in de index.
Stukken overgebracht naar inv.nrs. 2203 & 2204
nrs. 1 t/m 22 overgebracht naar inv.nr. 2206
"Inventaris der Charters, Boeken en Papieren, toeebehoorende aan het Departement van Koophandel en Koloniën, welke in de Chartekamer van hetzelve Departement op het Binnenhof in 's Hage zijn overgebragt den 28 augustus 1816"; concept-instructie voor den archivaris van het departement, copie-inventarissen en andere stukken
Bevat klapper over de periode 1818-1820
De commissarissen-generaal van Oost-Indië waren belast met het overnemen van het bestuur van de Engelsen en de uitoefening van het opperste bestuur. Tevens hadden zij tot taak het bestuursapparaat te organiseren en een onderzoek in te stellen op het gebied van de handel, scheepvaart, landbouw, bevolking etc. in de verschillende gewesten. De Commissie-Generaal bestond uit de leden C.T. Elout, G.A.G.P. baron van de Capellen en A.A. Buyskes. Secretaris was R. Dozy, die benoemd was bij Koninklijk Besluit van 18 december 1814, nr. 43. Zij werden vergezeld van C.G. Reinhard, directeur van het Museum van Natuurlijke historie te Amsterdam, die de titel van directeur voor de zaken van de landbouw, kunsten en wetenschappen kreeg. De instructie voor de Commissie-Generaal werd goedgekeurd bij Koninklijk Besluit van 3 januari 1815, nr. 48. Op 26 april 1816 kwamen zij op Java aan en op 3 januari 1819 droegen zij het gezag over aan de gouverneur-generaal.
'Buiten rade': de besluiten van de gouverneur-generaal zonder medewerking van de Raad van Indië.
Tijdens zijn afwezigheid in 1824 en gedurende het bewind van de commissaris-generaal Du Bus de Gisignies (1825-1828) gehouden door de luitenant-gouverneur-generaal.
De indices van 17 april 1832 t/m 1838 verwijzen naar bovenvermelde tafels, de overige rechtstreeks naar het register der besluiten.
'In rade': de besluiten van de gouverneur-generaal, genomen in vergadering met de Raad van Indië.
Tijdens zijn afwezigheid in 1824 en gedurende het bewind van de commissaris-generaal Du Bus de Gisignies gehouden door de luitenant-gouverneur-generaal H.M. de Kock.
De indices 1831-1836 verwijzen naar bovengenoemde tafel, de overige rechtstreeks naar de resoluties.
Toen door verschillende oorzaken in Oost-Indië een grote schuldenlast was ontstaan, werd besloten een commissaris-generaal naar Indië te zenden, die alle nodige veranderingen en vooral bezuinigingen moest invoeren. Bij Koninklijk Besluit van 10 augustus 1825, nr. 86 werd als zodanig aangesteld L. graaf Du Bus de Gisignies. Hij kreeg grotere bevoegdheden dan een gouverneur-generaal en mocht zelfs voorschriften maken buiten het regeringsreglement om. Du Bus liet het dagelijks beleid der zaken over aan de luitenant-gouverneur-generaal. Zijn opvolger J. van den Bosch werd bij Koninklijk Besluit van 16 oktober 1828, nr. 151 tot gouverneur-generaal benoemd. Zijn benoeming tot commissaris-generaal volgde bij geheim Koninklijk Besluit van 17 januari 1832 La.T 1.
Voor afschriften van besluiten genomen door de commissaris-generaal 1826-1829, zie archief Du Bus de Gisignies 2.21.035 inv.nrs. 122-148.
Betreft hoofdzakelijk de begroting voor de jaren 1831-1835.
Bij het herstel der onafhankelijkheid in 1813 kwamen herhaaldelijk verzoeken binnen van dienaren van de voormalige Oost-Indische Compagnie of van hun nabestaanden tot uitbetaling van achterstallige soldijen of gelden uit nalatenschappen. Bij Koninklijk Besluit van 10 juni 1815, nr. 30 werd aan de directeur-generaal van Koophandel en Koloniën opdracht gegeven lijsten te doen samenstellen van openstaande schulden. De commissaris voor de Koloniën te Amsterdam werd met dit werk belast. Onder zijn leiding werden uit de soldijboeken van de Oost-Indische Compagnie lijsten samengesteld van uitgevaren personen, die een gage te vorderen hadden. De Algemene Commissie tot liquidatie der Pretentiën te 's-Gravenhage, ingesteld bij Koninklijk Besluit van 14 januari 1814, nr. 81 zorgde voor de uiteindelijke afdoening.
Voorheen Statistiek Archief no.40
Voorheen 2.10.02 Koloniën 1850-1900, inv.nr. 9191A
Zie voor namenklapper 2.10.05.03 in inventarissenkast.
Om verdere schade door veelvuldig gebruik te voorkomen zijn de stamboeken gemicroficheerd. Deze microfiches kunt u zelf pakken en bekijken in de studiezaal zelfbediening; zie aldaar grote kast 16, ladenkast (L.K.) 6.5. lade 11 de eerste drie pakketjes.
Zie voor de periode vanaf ca. 1836 de namenklappers 2.10.06-2.10.08 in inventarissenkast.
Zie namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
Voor het 'Kolonisatierapport van Du Bus', zie dr. F.W. Stapel, De Geschiedenis van Nederlands Indië, deel V, blz. 230.
Dit fonds werd gesticht voor de ambtenaren, hun weduwen en wezen in de West-Indische koloniën bij Koninklijk Besluit van 21 augustus 1818, nr. 86. De administratie werd opgedragen aan een daarvoor aangestelde administrateur, die ressorteerde onder de Afdeling West-Indische Zaken van het departement. In iedere kolonie werd een kassier aangesteld, die tot taak had de gestorte gelden over te maken naar het moederland. De ambtenaren van de Kust van Guinea waren van deze pensioenregeling uitgesloten.
De West-Indische koloniën werden door het Britse gouvernement teruggegeven ingevolge de op 13 augustus 1814 te Londen gesloten conventie. Tot 1828 waren deze koloniën verdeeld in drie gouvernementen, nl. Suriname, Curaçao met Aruba en Bonaire, alsmede St. Eustatius met St. Maarten en Saba. Willen Benjamin van Panhuys, die bij Koninklijk Besluit van 14 maart 1815, nr. 12 tot gouverneur-generaal en admiraal en chef van het gouvernement Suriname was aangesteld, nam op 26 feburari 1816 het bestuur van deze kolonie over van de Engelse gouverneur Bondam. Van Panhuys overleed 17 juli 1816 te Paramaribo. Zijn opvolger was mr. Cornelis Rijnhard de Vaillant, die als eerste in rang volgend ambtenaar het bestuur ad interim op zich nam. Hij verkreeg eervol ontslag bij Koninklijk Besluit van 26 oktober 1821, nr. 78 en werd vervangen door de generaal-majoor Abraham de Veer, gouverneur te St. Eustatius. Deze nam 1 april 1822 het bestuur over. De Veer bleef in functie tot 20 mei 1828. Bij Koninklijk Besluit van 12 oktober 1827, nr. 96 werd J. van den Bosch als commissaris-generaal naar West-Indië gezonden. Hem was opgedragen de mogelijkheden tot invoering van een vereenvoudigd stelsel van bestuur te onderzoeken. Tevens was het zijn taak de volksplantingen tot welvaart te brengen en alle nodige veranderingen tot nut van den lande in te voeren. Op 20 mei 1828 nam hij het bestuur over. Zijn bevoegdheden en verhouding tot de gouverneurs en andere ambtenaren worden omschreven in het verbaal van 18 oktober 1827 Litt. I nr. 86, alsmede in het geheime Koninklijk Besluit van 16 oktober 1827 La. W. 27. Bij Koninklijk Besluit van 21 juli 1828, nr. 225 werden de drie gouvernementen afgeschaft en vervangen door het gouvernement-generaal van de West-Indische bezittingen. De Veer was door Van den Bosch bij besluit van 17 mei 1828, nr. 63, onder nadere goedkeuring van de koning, als gouverneur van Suriname ontslagen. Bij hetzelfde besluit wed Paulus Roelof Cantzlaar tot gouverneur-generaal van de West-Indische bezittingen aangesteld. De koninklijke goedkeuring volgde bij besluit van 8 augustus 1828, nr. 15. Op den duur bleek, dat de voordelen, welke met deze administratieve vereniging beoogd waren, niet konden worden verwezenlijkt. Het bestuur werkte te langzaam. Alle stukken, welke door de gezaghebbers op de eilanden naar het moederland verzonden werden, moesten naar Suriname ter visie gezonden worden. Alle besluiten waren eveneens aan het fiat van de gouverneur-generaal onderworpen. Bij Koninklijk Besluit van 9 april 1845, nr. 8 werd de administratieve scheiding van Suriname en de overige bezittingen ingevoerd.
Het verslag berust in het verbaal van 7 april 1829 nr. 40.
Journaal en brieven van de gouverneur-generaal der West-Indische bezittingen; zie onder Suriname.
Als adviserend lichaam kreeg de gouverneur-generaal naast zich geplaatst de Hoge Raad voor de West-Indische bezittingen. Deze raad werd ingesteld bij besluit van de commissaris-generaal van 21 juli 1828, nr. 225. De leden werden 24 juli beëdigd en 1 augustus geïnstalleerd. Het waren: gouverneur-generaal, president, mr. E.L. baron van Heeckeren, procureur-generaal, R.S. Kruythoff, controleur-generaal der financiën, H. Kluit, commissaris van rijks domeinen, mr. G.A. van der Mee, commissaris voor de inlandse bevolking, slaven, armwezen, onderwijs en kerkelijke zaken. Secretaris was R. van Rees Azn. De Raad werd bij Koninklijk Besluit van 9 augustus 1832, nr. 9 opgeheven.
Op grond van zijn instructie moesten de gouverneurs in West-Indië het departement in Den Haag in kennis stellen van alle door hen genomen besluiten. Deze besluiten werden opgetekend in registers, welke Gouvernementsjournalen werden genoemd. Indices ontbreken: wel is voorin elke band een uitvoerige inhoudsopgave opgenomen.
De Koloniale Raad van Suriname werd ingesteld bij Koninklijk Besluit van 9 augustus 1832, nr. 9 en kwam in de plaats voor de Hoge Raad van de West-Indische Bezittingen, doch zijn ressort omvatte alleen Suriname. Hetzelfde besluit regelt tevens het bestuur in de kolonie Suriname, dat tot veel ontevredenheid bij de inwoners had aanleiding gegeven.
Deze reeks bestaat uit de categorieën: a. rapporten en voordrachten aan de koning, b. missiven aan de gouverneur-generaal van Suriname, c. verschillende uitgaande brieven en resoluties.
In inv.nrs. 3547-3549 zijn bovengenoemde categorieën van stukken gescheiden, in de andere banden zijn zij dooreengemengd.
Het betreft: a. het leveren van slaven door plantagehouders aan het gouvernement, b. het beheren van landsgebouwen, gronden en slaven, c. de inspectie en het toezicht in de kolonie, d. belastingen en heffingen, e. het corps Koloniale Jagers, f. de rechtspraak, g. voorzorgen ten aanzien van de bosnegers.
De civiele rechtspraak te Suriname was volgens art. 58 van het regeringsreglement, gearresteerd bij Koninklijk Besluit van 14 september 1815, nr. 58, opgedragen aan het Hof van Civiele Justitie. De leden werden bij Koninklijk Besluit van 19 oktober 1815, nr. 48 benoemd en op 4 juli 1816 door de gouverneur-generaal geïnstalleerd. Het waren: mr. H.E. van Meerten, president, mr. A.F. Lammers, mr. C.F. de Mirandolle, mr. A. van Rijck de Groot en mr. H.G.F. Meertens, secretaris was J. de Kolff. Bij Koninklijk Besluit van 29 november 1815, nr. 54 werd nog benoemd mr. J.P. Graafland. De gouverneur-generaal benoemde daarna nog tot buitengewone leden: P.C.F. Brunings, beëdigd op juli 1816, en J.G.H. Nederburgh, beëdigd 28 juni 1816.
De criminele rechtspraak zou volgens art. 42 van bovengenoemd regeringsreglement afgescheiden worden van de politionele zaken. Onder 'politie' werd verstaan het bestuur der huishoudelijke en plaatselijke belangen der kolonie, als armenzorg, onderwijs, onderhoud publieke werken, voorts het opstellen der keuren en plaatselijke wetten. Voorlopig echter werd op 27 februari 1816 het Hof van Politie en Criminele Justitie geïnstalleerd, bestaande uit: de gouverneur-generaal, president, mr. P.C. Changuion, raad-fiscaal, S. Beudeker, J.J. Ferrand, J. Bruining, J.J.F. de Frederici, H.L. de Meinertshagen, J. Overeem, H.L. Perret Gentil, H.J. Kennedy, G.N. Linck. In plaats van de secretaris J. de Kolff werd reeds op 15 november 1816 geïnstalleerd mr. F.C. Changuion. In diens plaats trad mr. H.E. van Meerten als raad-fiscaal op.
De criminele rechtspraak zou volgens art. 42 van bovengenoemd regeringsreglement afgescheiden worden van de politionele zaken. Onder 'politie' werd verstaan het bestuur der huishoudelijke en plaatselijke belangen der kolonie, als armenzorg, onderwijs, onderhoud publieke werken, voorts het opstellen der keuren en plaatselijke wetten. Voorlopig echter werd op 27 februari 1816 het Hof van Politie en Criminele Justitie geïnstalleerd, bestaande uit: de gouverneur-generaal, president, mr. P.C. Changuion, raad-fiscaal, S. Beudeker, J.J. Ferrand, J. Bruining, J.J.F. de Frederici, H.L. de Meinertshagen, J. Overeem, H.L. Perret Gentil, H.J. Kennedy, G.N. Linck. In plaats van de secretaris J. de Kolff werd reeds op 15 november 1816 geïnstalleerd mr. F.C. Changuion. In diens plaats trad mr. H.E. van Meerten als raad-fiscaal op.
Zie namenklapper 2.10.05.04 in inventarissenkast.
Zie namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
De gouverneur-generaal van Curaçao voerde tevens het bewind over de eilanden Aruba en Bonaire. Bij besluit van Zijne Koninklijke Hoogheid van 20 november 1815, nr. 51 werd de vice-admiraal Albert Kikkert in deze functie benoemd. Hij nam 4 maart 1816 het bewind over van de Engelsen. Kikkert stierf 18 december 1819. Hij werd opgevolgd door P.R. Cantzlaar, die bij Koninklijk Besluit van 25 juni 1820, nr. 69 werd aangesteld. Zijn titel was gouverneur. Bij de reorganisatie van 1828 werd deze titel veranderd in gezaghebber en kwamen deze eilanden onder de gouverneur-generaal van de West-Indische bezittingen.
Op grond van zijn instructie moesten de gouverneurs in West-Indië het departement in Den Haag in kennis stellen van alle door hen genomen besluiten. Deze besluiten werden opgetekend in registers, welke Gouvernementsjournalen werden genoemd. Indices ontbreken: wel is voorin elke band een uitvoerige inhoudsopgave opgenomen.
Deze reeks bestaat uit de categorieën: a. rapporten en voordrachten aan de koning, b. missiven aan de gouverneur van Curaçao, c. verschillende uitgaande brieven en resoluties.
In de nrs. 3784-3786 zijn bovengenoemde categorieën van stukken gescheiden gehouden, in de andere banden zijn zij dooreengemengd.
In zijn publicatie van 4 maart 1816 (Verbaal 1 oktober 1816, nr. 5893) bepaalde de gouverneur-generaal, dat de politionele zaken van de justitiële zouden worden afgescheiden, overeenkomstig het bepaalde in het regeringsreglement van 14 september 1815, nr. 58. De Raad van Civiele en Criminele Justitie werd door de gouverneur-generaal op 14 maart 1816 geïnstalleerd. Hij bestond uit: mr. M. la Maisson, president, mr. I.J. Elsevier, mr. D. Serrurier, mr. W. Webb Duyckink, mr. H.R. Hayinga, secretaris, F. Royer, Ch.A. baron de Labrey en P.B. Starkenborgh, raad fiscaal. De twee eerstgenoemden waren benoemd bij Koninklijk Besluit van 8 oktober 1815, nr. 82, de Serrurier bij dat van 19 december 1815, nr. 57. De overige leden werden door de gouverneur-generaal benoemd. De Raad van Politie werd eveneens op 4 maart 1816 door de gouverneur-generaal geïnstalleerd. Hij bestond uit: De gouverneur-generaal, president, B.A. Cancrijn, C. Duyckink, A.A. Beutner, C.L. van Uytrecht. De leden waren door de gouverneur-generaal benoemd.
Zie namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
Abraham de Veer was de eerste gouverneur van St. Eustatius, St. Maarten en Saba na de Engelse overheersing. Voordien was hij commandant-generaal van de Kust van Guinea, doch moest plaats maken voor Daendels. Tijdens zijn reis naar Nederland werd besloten hem in een functie in West-Indië te benoemen. Bij Koninklijk Besluit van 10 oktober 1815, nr. 22 volgde zijn aanstelling tot gouverneur van genoemde eilanden. Bij hetzelfde besluit werd R. `t Hoen tot boekhouder-generaal benoemd en bij Koninklijk Besluit van 8 november 1815, nr. 7 als gouverneur ad interim vooruit gezonden om de eilanden van de Engelsen over te nemen. Op 1 februari 1816 nam hij te St. Eustatius het commando over. De Veer kwam op 14 mei 1817 aan. St. Maarten en Saba werden bestuurd door een commandant, die ondergeschikt was aan de gouverneur. Bij Koninklijk Besluit van 21 oktober 1820, nr. 67 kwam Saba rechtstreeks onder de gouverneur. Bij de reorganisatie in 1828 kwamen deze eilanden onder het bestuur van de gouverneur-generaal voor de West-Indische bezittingen te Suriname. Met ingang van 1 januari 1829 fungeert dan een commandant van St. Eustatius en Saba en een van St. Maarten. Bij de administratieve scheiding, volgens Koninklijk Besluit van 9 april 1845, nr. 8, kwamen deze bezittingen onder de gouverneur van Curaçao.
Op grond van zijn instructie moesten de gouverneurs in West-Indië het departement in Den Haag in kennis stellen van alle door hen genomen besluiten. Deze besluiten werden opgetekend in registers, welke Gouvernementsjournalen werden genoemd. Indices ontbreken: wel is voorin elke band een uitvoerige inhoudsopgave opgenomen.
Toen R. `t Hoen op 1 februari 1816 het bestuur te St. Eustatius overnam, stelde hij een voorlopige Raad van Politie en Justitie in. Spoedig daarop is deze raad vervangen door een Raad van Politie en een Raad van Civiele en Criminele Justitie. Van de Raad van Politie en Justitie ontbreken de notulen geheel, van de beide opvolgende raden zijn zij slechts gedeeltelijk aanwezig. De Raad van Politie bestond in 1817 uit: de gouverneur als president, L. Godet, A. Salomons, M. Dijkers, J. van Putten, H.D. Goslings. In 1822: de gouverneur als president, A.F. Kruythoff, L. Godet, P. Carty, D.S. Mussendam, N. Mussendam en S.G. Heyliger. De Raad van Civiele en Criminele Justitie bestond in 1822 uit: M. Dijkers, president, W. Moore, J. Martins, H.D. Goslings en H.R. Snow. In 1828: W. Moore, president, I. Martins, P.G. Groebe, W.P. Hodge en R. Mitschille.
Zie namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
De eilanden St. Maarten en Saba werden bestuurd door een commandant, die ondergeschikt was aan de gouverneur van St. Eustatius, Saba en St. Maarten. Als commandant werd bij Koninklijk Besluit van 10 oktober 1815, nr. 22 P.R. Cantzlaar benoemd. Zijn instructie werd vastgesteld bij Koninklijk Besluit van 14 september 1815, nr. 58. Hij kwam 20 januari 1816 op St. Maarten aan en nam op 10 februari het bestuur over van de Engelse gouverneur, de generaal-majoor Douglas. De overneming van Saba geschiedde enige dagen later door een gemachtigde van de commandant. In februari 1820 keerde Cantzlaar, op aanschrijving van de minister van Koloniën van 23 oktober 1819, naar Nederland terug. D.J. van Romondt nam tijdelijk het bestuur op zich. Bij Koninklijk Besluit van 21 oktober 1820, nr. 67 werd de functie van commandant van St. Maarten en Saba met ingang van 15 januari 1821 afgeschaft. Saba kwam onmiddellijk onder het bestuur van de gouverneur. Het bestuur van St. Maarten werd opgedragen aan D.J. van Romondt, President van de Raad van Justitie, die verantwoording schuldig was aan de gouverneur te St. Eustatius. Bij de reorganisatie in 1828 kwamen St. Maarten en Saba rechtstreeks onder de gouverneur-generaal van de West Indische bezittingen te Suriname. Bij de administratieve scheiding, bepaald bij Koninklijk Besluit van 9 april 1845, nr. 8, kwamen zij onder de gouverneur van Curaçao.
Zie voor namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
De Raad van Politie en Justitie voor St. Maarten en Saba werd op 12 februari 1816 door de commandant beëdigd. De leden waren: A. Cannegieter, E.J. Richardson, J. Romney, C. Blijden jr en P. Carthy. secretaris was Adr. Beckers. D.J. van Romondt was bij Koninklijk Besluit van 10 oktober 1815, nr. 22 tot raad-fiscaal aangesteld. De koning berustte in deze formatie bij besluit van 13 juli 1816, nr. 48, mits de benoemden zo spoedig mogelijk door meer geschikte personen werden vervangen en de werkzaamheden van de Justitie en van de Politie niet werden verward. Naar aanleiding van dit besluit werd door de commandant op 12 februari 1817 een Hof van Justitie en een Hof van Politie ingesteld. Tot leden van het Hof van Justitie waren benoemd: A. Cannegieter, president, A.F. Kruythoff, W.J.L. van Raders, F.C. Macklot en A. Beckers, tevens secretaris. Tot leden van het Hof van Politie: A.F. Kruythoff, J. Romney, A. Heyliger, G. du Cloux, G. Klidge en P. Carthy. Sinds 1822 wordt gesproken van de Raad van Justitie en de Raad van Politie.
De Kust van Guinea stond vóór 1815 onder het gezag van de commandant-generaal A. de Veer. Deze moest plaats maken voor mr. H.W. Daendels, die bij Koninklijk Besluit van 27 juli 1815, nr. 31 was benoemd. Aan dit besluit is tevens zijn instructie gehecht, waarbij hij opdracht kreeg het bestuur te reorganiseren. Het Koninklijk Besluit van 15 augustus 1815, nr. 34 geeft aanvullingen op deze instructie. Daendels kreeg de titel van gouverneur-generaal. De Grote Raad van Guinea moest hem in alle belangrijke zaken van advies dienen. De raad bestond uit: de gouverneur-generaal, president, en alle hogere ambtenaren tot de rang van eerste resident, te weten A. van Neck, F.C.E. Oldenburg, J.G. Coorengel, C. `t Hoen, I. Flusz, J.A. de Marrée en H.J.J. Milet. Bij zaken van minder belang vergaderde de gouverneur-generaal met de Kleine Raad, die was samengesteld uit de controlleur van de gebouwen, forten en gouvernements tuinen, de gouvernementssecretaris en de gouvernementskassier. Bij Koninklijk Besluit van 1 november 1819, nr. 32 werd de titel van gouverneur-generaal afgeschaft. Tot Commandeur werd F.C.E. Oldenburg benoemd. De Grote en Kleine Raad werden eveneens opgeheven en vervangen door de Raad ter Kuste van Guinea, die bestond uit: de Commandeur, president, M. Veenstra, gouvernementsboekhouder, vice-president, de beide residenten J. Oosthout en M. Carillon, alsmede de chirurgijn-majoor J.H. Hooff.
Deze reeks bestaat uit de categorieën: a. rapporten en voordrachten aan de koning, b. missiven aan het Gouvernement van de Kust van Guinea, c. verschillende uitgaande brieven en resoluties.
1815-1823
10 banden
In de nrs. 3944-3946 zijn bovengenoemde categorieën van stukken gescheiden gehouden, in de andere banden zijn zij dooreengemengd.
Op grond van zijn instructie moesten de gouverneurs in West-Indië het departement in Den Haag in kennis stellen van alle door hen genomen besluiten. Deze besluiten werden opgetekend in registers, welke Gouvernementsjournalen werden genoemd. Indices ontbreken: wel is voorin elke band een uitvoerige inhoudsopgave opgenomen.
Doorhalingen en bijvoegingen in potlood aangebracht; waarschijnlijk is deze instructie gebruikt als model voor die van 1814.
Voorheen inv.nr. 4061-4127. Deze inventarisnummers zijn overgebracht naar het archief stamboeken van het Ministerie van Koloniën, zie 2.10.50.
Zie voor namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
Voorheen inv.nr. 4150-4157. Deze stamboeken met klappers zijn overgebracht naar het archief stamboeken van het Ministerie van Koloniën, zie 2.10.50.
Zie namenklapper 2.10.04 in inventarissenkast.
In de jaren 1835-1869 bestonden het geheim- en het kabinetsverbaal naast elkaar: terwijl twee series agenda's werden gevormd, waren de 'alfabetische registers' (klappers op namen en zaken) steeds gecombineerd.
Bij het geheim verbaal kregen het ingekomen stuk en de bijbehorende minuut hetzelfde nummer; men hanteerde daarbij een per jaar doorlopende nummering (het openbaar verbaal kende een nummering per dag). Soms zijn lagere nummers over dezelfde kwestie bij een hoger nummer gevoegd (in de agenda is dan bij die lagere nummers een verwijzing gemaakt). Opmerkelijk is, dat veel stukken in de geheime agenda werden geagendeerd, maar toch opgelegd in het openbaar verbaal.
Deze stukken zijn overgebracht naar openbaar verbaal, via index openbaar verbaal te vinden.
Voor de jaren 1818-1823 zie de agenda's op de openbare verbalen.
Bij het kabinetsarchief hanteerde men een per jaar doorlopende letter/nummercombinatie. Bij deze laatste methode begon men begin januari met de letter A, om na de letter Z te vervolgen met A1 tot Z1, A2 tot Z2 etc. Het bij een minuut horende ingekomen stuk kreeg hetzelfde kenmerk, voorafgegaan door Exh. (van Exhibitum).
Met bewijzen van ontvangst voor verzonden brieven, 1845-1857.
Op grond van zijn instructie moest de gouverneur-generaal het departement in Den Haag in kennis stellen van alle door hem genomen besluiten. Een omvangrijk gedeelte van de uit Oost-Indië overgekomen stukken vormen de Oost-Indische besluitenregisters. Hierin werden afschriften opgenomen van alle besluiten van de GG. In de beginperiode tot 1836 zijn er twee series: `in rade' en `buiten rade', besluiten genomen samen met, dan wel zonder inbreng van de Raad van Indië. De registers zijn toegankelijk middels een aparte serie indices, die voor in elk deel een alfabetische hoofdenlijst bevatten en (tussen de hoofden of rubrieken in) per letter een klapper op persoonsnamen.
'Buiten rade': de besluiten van de gouverneur-generaal, genomen zonder medewerking van de Raad van Indië.
Van 1826-1829 gehouden door de luitenant-gouverneur-generaal.
'In rade': de besluiten van de gouverneur-generaal, genomen in de vergaderingen van de Raad van Indië.
Van 1826-1829 gehouden door de luitenant-gouverneur-generaal.
Het gaat hier om duplicaten en triplicaten. De originelen bevinden zich in het geheim verbaal.
Het gaat hier om duplicaten en triplicaten. De originelen bevinden zich in het kabinetsarchief.
De Raad van Koophandel en Koloniën werd ingesteld bij Souverein Besluit van 6 april 1814, nr. 5. De instructie werd vastgesteld bij Koninklijk Besluit van 25 juni 1814, nr. 66. Deze raad was als adviserend college toegevoegd aan de secretaris van Staat voor de Koophandel en Koloniën, die het voorzitterschap bekleedde. De raad had tot taak de belangen van de koophandel, scheepvaart en landbouw in de koloniën te behartigen; bij Koninklijk Besluit van 25 juli 1815, nr. 47 werd hij tevens belast met de herziening van het tarief op de inkomende en uitgaande rechten. De raad stond in nauwe betrekking tot de Kamers van Koophandel. De leden J.C. van der Kemp, W.G. van de Poll, P. van IJzendoorn, W.J. Macaré, Scholte van Anschat, J.A. de Mist, J. Bourcourd en D.F. Schas, die bij genoemd besluit van 6 april 1815, nr. 5 waren aangesteld, werden op 8 juli 1814 door de secretaris van Staat geïnstalleerd. Zij genoten een salaris van f. 4.000.- -per jaar. Secretaris was A.N. Mooyaart. Sinds juli 1814 waren een commies, een eerste en twee tweede klerken toegevoegd. Deze raad werd bij Koninklijk Besluit van 25 juli 1820, nr. 68 met ingang van 1 oktober opgeheven, omdat de kosten te hoog waren.
Ingevolge het Koninklijk besluit van 25 januari 1814 nr. 72 werd de thee, die slechts met speciale concessie mocht worden ingevoerd, opgeslagen in de Koloniale Etablissementen te Amsterdam en Rotterdam. Deze etablissementen waren gevestigd in de gebouwen van de voormalige Oost Indische Compagnie. Aan het hoofd daarvan stond mr. Hendrik van Vollenhoven, die, evenals het overige personeel, dat door loting uit de dienaren van het in de Franse tijd bestaan hebbende Ministerie van Marine en Koloniën was aangewezen, bij Kon. Besl. van 19 maart 1816 nr. 118 zijn aanstelling ontving. Aanvankelijk stond deze dienst onder het Departement van Financiën, maar met ingang van 1 januari 1815 kwam hij onder het Departement van Koophandel en Koloniën. Van Vollenhoven ontvangt dan de titel van Commissaris voor de Koloniën. Hij zetelde te Amsterdam. Het was zijn taak de ingevoerde koloniale producten te ontvangen, op te slaan en de verkopingen te regelen. Hij was tevens belast met het bevoorraden van de troepen in de koloniën, waarvoor hij de leveringscontracten met leveranciers afsloot, het verschepen van benodigdheden voor de civiele dienst, alsmede het opstellen van soldijlijsten van personen, die een vordering hadden op de voormalige Oost Indische Compagnie, waarvoor hem de bewaring van de archieven van de Oost Indische Compagnie werd toevertrouwd. Een gedeelte dezer archieven berustte in 1830 nog in het etablissement te Middelburg, dat bij Kon. Besl. van 21 juli 1817 nr. 60 werd ingesteld. Het etablissement te Rotterdam werd reeds bij Kon. Besl. van 9 september 1818 nr. 84 opgeheven. Daar in 1830 de werkzaamheden in verband met het opstellen der soldijrekeningen uit de Compagniestijd reeds lang was afgelopen, het ontvangen, verschepen en verkopen van de koloniale producten was overgenomen door de Nederlandse Handel Maatschappij en het leveren van krijgsbehoeften en uitrustingen geschiedde door de Grootmeester der Artillerie, werd deze dienst bij Kon. Besl. van 17 januari 1831 nr. 48, met ingang van 1 april 1831, opgeheven. In de plaats daarvan werd een Koloniaal Magazijn, dat de goederen voor de dienst in de koloniën moest beheren en verzenden, gevestigd in het West Indisch Slachthuis. Aan het hoofd hiervan stond een magazijnmeester.
Met index over de jaren 1813-1824 achterin bij gebonden.
Het Kon. Besl. van 24 juni 1814 nr. 15 bepaalde, dat alle ingevoerde thee in de koloniale etablissementen te Amsterdam en Rotterdam zou worden opgeslagen en dat het verboden was thee te verhandelen, waarvan de kisten niet waren voorzien van het stempel van de voormalige Oost Indische Compagnie. Bij Kon. Besl. van 23 maart 1815 nr. 168 werd de "Nederlandsche Geoctroyeerde Maatschappij voor den Chinaschen Theehandel" opgericht. De maatschappij was gevestigd te Amsterdam en verkreeg voor 25 jaren het octrooi om de thee in China te gaan kopen. Alle verdere invoer was, behoudens Koninklijk consent, verboden. De maatschappij gaf 8000 aandelen à f.1000.- uit. Hij, die minstens zes aandelen bezat, had stemrecht. Uit de stemhebbenden werden zeventien hoofdparticipanten gekozen, die een raad vormden. Uit deze hoofdparticipanten werden vier bewindhebbers aangewezen. De Koning had het recht een vijfde bewindhebber toe te voegen, in welke functie Hij de Directeur-Generaal van Koophandel en Koloniën benoemde. Er bleek echter weinig animo te zijn voor de uitgegeven aandelen en tal van requesten met verzoek tot opheffing van de maatschappij kwamen bij de Koning binnen. Als gevolg hierop werd bij Kon. Besl. van 24 december 1817 nr. 58 het octrooi ingetrokken en de vrijhandel in thee toegestaan.
Zie hiervoor inventaris 2.10.36.23, inv.nrs. 870-887.