Geanonimiseerde versie.
Hubert Alphons Joseph Armand Verheggen (roepnaam: Armand) werd op 21 april 1907 in Sittard geboren. Op 12 maart 1932 werd hij tot priester gewijd.
Hij was werkzaam in Roermond, waar hij geschiedenis doceerde aan het Bisschoppelijk College. In 1942 werd hij daar aangesteld als aalmoezenier van het huis van bewaring en de inrichtingen van Justitie. In 1954 werd hij door de bisschop van Haarlem aangesteld als hoofdaalmoezenier, en vestigde hij zich in Den Haag.
Hij was belast met de Rooms-katholieke geestelijke verzorging bij de inrichtingen van Justitie, een functie die door het Rijk werd gesubsidieerd. Als zodanig had hij een coördinerende taak als leider van de zielzorg in alle Nederlandse gevangenissen, tuchtscholen en psychiatrische inrichtingen (toen TBR-klinieken geheten). Zijn werk bestond mede uit de redactie van een Contactblad, regelmatig overleg en bijdragen aan opleidingscursussen voor gevangenis- en verzorgingspersoneel. Hij wist zich een positie te verwerven waarbij hij aan het justitiële apparaat gewetensvragen kon stellen over het gevangeniswezen, in het bijzonder over de verhouding tussen misdaad, straf en verzoening. Daardoor kon hij invloed uitoefenen op het ministeriële beleid. Prominent was zijn steun aan het gratieverzoek van de drie tot levenslang veroordeelde Duitse oorlogsmisdadigers in de strafgevangenis in Breda in 1969.
Zijn werk als aalmoezenier kreeg ook internationale betekenis door zijn bijdragen in internationale katholieke en oecumenische conferenties. Dit leidde tot een erefunctie in de kerkelijke hiërarchie. Hij werd benoemd tot geheim kamerheer van paus Johannes XXIII, op grond waarvan hij de titel monseigneur mocht dragen; na de hervorming van het Pauselijk Huis door Paulus VI in 1968 was hij erekapelaan.
Verheggen had in Den Haag verschillende nevenfuncties, waaronder examinator geschiedenis der kerkelijke instellingen in de in 1969 officieel ingestelde examencommissie hoger archiefambtenaar. Na zijn pensionering in 1972 diende hij als priester-assistent aan de Parklaankerk in Den Haag. In 1994 verhuisde hij naar Cadier en Keer, een kerkdorp in de gemeente Margraten, waar hij op 13 mei 2006 overleed. Hij gold toen als de oudste priester van het bisdom Roermond.
Literatuur:
Verheggen liet zelf het archief overbrengen naar het Algemeen Rijksarchief op een moment (in 1993 of 1994) voordat hij vanuit Den Haag naar Cadier en Keer vertrok. Een opschrift "vriendelijk bedankt" op de oorspronkelijke verpakking en een globale aanduiding van de inhoud op de omslagen dienden als aanwijzing voor de onderhandse overdracht. De toenmalige Algemene Rijksarchivaris liet het wegens de vele persoonsgegevens van gedetineerden in een aparte kluis bergen. Tot een formele regeling van de overdracht is het vóór het overlijden van mgr. Verheggen niet gekomen.
Het hier beschreven archief heeft voornamelijk betrekking op de werkzaamheden van Verheggen als aalmoezenier. Hij vormde in Roermond bundels met gegevens over gedetineerden met wie hij contact had. Over zijn werk als hoofdaalmoezenier in Den Haag vormde hij verschillende dossiers, waarvan hij de inhoud later weer gebruikte voor cursussen.
Uit dit archief werd (bij de bewerking in 2009) 10% aan krantenknipsels en algemene circulaires ter vernietiging verwijderd.
In 2009 werd het archief geordend en beschreven door J.A.A. Bervoets, die als vrijwilliger werkzaam was bij het Nationaal Archief. Aan de hand van zijn beschrijving werd een regeling getroffen tot beperking van de openbaarheid.
Een in 2014 aangetroffen aanvulling is vervolgens door hem eveneens beschreven (inv.nrs. 81-103).
Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn geen beperkingen krachtens het auteursrecht.
Het archief kent beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van kwetsbare of slechte materiële staat.
Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen:
Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.
VOLLEDIG:
Nationaal Archief, Den Haag, H.A.J.A. Verheggen [levensjaren 1907-2006], nummer toegang 2.21.401, inventarisnummer ...
VERKORT:
NL-HaNA, Verheggen, 2.21.401, inv.nr. ...
Inventarisnummers van dit archief zijn niet in kopievorm beschikbaar
Verwante archivalia:
Deze archieven hebben nog geen toegang.
Het betreft geestelijke bijstand, advisering c.q. bemiddeling bij invrijheidsstelling of gratie, bemiddeling bij reclassering van geïnterneerden, gedetineerden en ter beschikking gestelden van de regering.
Aan dit manuscript zijn persartikelen toegevoegd met mededelingen over zijn oorlogsmisdaden.
De hoofdaalmoezenier was belast met de organisatie van de Rooms-katholieke geestelijke verzorging bij de inrichtingen van justitie, t.w. de gevangenissen, de inrichtingen voor ter beschikking gestelden voor de regering (TBR) en het reclasseringsapparaat. De functie werd in 1949 ingesteld voor zowel de protestantse als rooms-katholieke kerk en vanaf dat jaar telt dan ook officieel de geschiedenis van het "gevangenispastoraat" waarvan de jubilea in 1999 en 2009 werden gevierd. De hoofdaalmoezenier stond onder gezag van de bisschop van Haarlem, die voor zijn werk door het ministerie van Justitie werd gesubsidieerd.
Voor het februarinummer van 1964 zie nr. 20
Uit toegevoegde aantekeningen blijkt dat Verheggen op "12 december"overleg voerde met het bisdom Haarlem.
Het apostolaat werd in 1950 ingesteld.
De stukken zijn met plakband aan de bladen bevestigd en laten los.
In dit hoofdstuk is niet het Contactblad van het bureau R.K. geestelijke verzorging bij de Inrichtingen van Justitie beschreven, dat door de hoofdaalmoezenier werd geredigeerd. Zie hiervoor hoofdstuk 3.1
De aantekeningen zijn geschreven achterop een circulaire voor “najaar 1961”.
Verheggen heeft deze conferentie niet bijgewoond.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Zie ook inventarisnummers 48-50 en 70.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar