Wanneer een militair een strafbaar feit, wat niet krijgstuchtelijk is afgedaan, heeft begaan dan wordt hiervan aan proces-verbaal van opgemaakt door de commandant van de militair. Dit proces-verbaal wordt vervolgens aan de auditeur-militair van de Krijgsraad aangeboden, die het ter beoordeling doorzendt aan de commanderend-generaal (in praktijk een verwijzingsofficier) Deze officier beschikt of de militair zich voor de Krijgsraad zal moeten verantwoorden of dat de zaak alsnog krijgstuchtelijk zal moeten worden afgedaan of dat de zaak wordt geseponeerd. In het eerste geval krijgt de auditeur-militair de processen-verbaal - met de stukken van de officier-commissaris die het vooronderzoek pleegt - terug en wordt de zaak voor de Krijgsraad gebracht. In de laatste twee gevallen krijgt de auditeur-militair de processen-verbaal direct terug en is zijn verantwoording voor de zaak beëindigd.
In dit kader hebben in de periode 1945-1949 er zowel in Rotterdam als in 's-Gravenhage zittingen van de Krijgsraad te Velde West plaatsgevonden.
Overbrenging van een overheidsarchief
De zittingen in de periode 1945-1949 van de krijgsraad te Velde West hebben zowel in Rotterdam als in 's-Gravenhage plaatsgevonden, er zijn dan ook twee archieven gevormd.
De ingekomen processen-verbaal van de auditeur-militair worden in twee soorten gesplitst, nl. I Misdrijven en II Overtredingen. Van beide categorieën worden aparte inschrijvingsregisters bijgehouden. Daarnaast wordt van ieder ingekomen proces-verbaal een fiche t.b.v. een alfabetisch geordend kaartsysteem vervaardigd. Vervolgens worden de processen-verbaal doorgezonden naar de verwijzingsofficier (voorzien van een advies van de auditeur-militair). Van de zaken die niet voor de Krijgsraad komen worden de dossiers, na terugontvangst van de verwijzingsofficier, tot twee afzonderlijke series gevormd (nl. serie I en II). De dossiers worden geplaatst in de volgorde waarin zij in de inschrijvingsregisters voorkomen.
De zaken die wel voor de Krijgsraad verschijnen worden van een rolnummer voorzien. Na de behandeling voor de Krijgsraad worden de dossiers niet op inschrijvingsnummer opgeborgen maar op rolnummervolgorde tot een serie gevormd, zodat er een aparte serie dossiers ontstaat.
Binnen de serie procesdossiers is een aantal dossiers tot een aparte serie gevormd, omdat deze betrekking hebben op militairen die tot het VN-Korea leger behoren of in Indonesië of Nieuw-Guinea gedetacheerd zijn geweest. Ten slotte zijn de dossiers die betrekking hebben op zeer zware vergrijpen uit de serie procesdossiers gehaald en tot een aparte serie gevormd.
Als toegang op dit gedeelte van het archief dienen de rolregisters en de klapper op de rolregisters.
De vonnissen zijn in volgorde van rolnummer tot een serie gevormd. Ten slotte is er door de registratie een serie ingekomen en minuten van uitgaan de brieven van de auditeur-militair gevormd, alsmede enkele bundels bescheiden m.b.t. in beslag genomen goederen en een register hierop. De ingekomen en minuten van confidentiële brieven van de auditeur-militair, bijeengevoegd in twee bundels, completeren het archief.
Via de alfabetische persoonsnamenindex verkrijgt men het inschrijvingsnummer (W.L. nummer), vervolgens verkrijgt men middels raadpleging van de inschrijvingsregisters de datum van de zitting van de Krijgsraad die op haar beurt veer in het rolregister teruggevonden kan worden om zo, via rolnummer, het vonnis te vinden.
Is de datum van het vonnis bekend, dan kan men rechtstreeks in de rolregisters het vereiste rolnummer terugvinden.
Niet altijd zullen de vonnissen in de serie aanwezig zijn, vaak echter wel in het betreffende procesdossier van de auditeur-militair, deze krijgt een afschrift van het vonnis.
Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn geen beperkingen krachtens het auteursrecht.
Het archief kent geen beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van kwetsbare of slechte materiële staat.
3.0342-48: verschillende archieven van de krijgsraad
Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen:
Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.
VOLLEDIG:
Nationaal Archief, Den Haag, Krijgsraad te Velde West, nummer toegang 3.03.47, inventarisnummer ...
VERKORT:
NL-HaNA, Krijgsraad West, 3.03.47, inv.nr. ...
Inventarisnummers van dit archief zijn niet in kopievorm beschikbaar
In 1954 zijn er ook in Ede, Mill en Rucphen zittingen van de Krijgsraad gehouden
Niet raadpleegbaar
Met ingang van 1 maart 1963 is de Krijgsraad voor de Militaire Colonnes opgeheven
Voor alle drie de registers geldt dat er tussen de opgegeven nummers enorme hiaten voorkomen en de toch gegeven nummers door elkaar staan, zodat alleen het hoogste en laagste nummer opgegeven zijn, voorts hebbende in de registers vermelde zittingen in diverse plaatsen plaats gevonden, (vooral in het oosten o.a. Nunspeet, Zwolle, Arnhem, Doesburg etc.)