De heerlijkheid is gelegen in de Alblasserwaard en bestaat uit de polders Oud- en Nieuw-Goudriaan. In 1420 kocht Aernt van Gendt, heer van Giessenburgh, de heerlijkheid Oud-Goudriaan van Aert, heer tot Leyenborch, en in hetzelfde jaar Nieuw-Goudriaan van Gerard van Cleve en Willem van Brederode. Daarna schijnen de beide heerlijkheden niet meer gescheiden te zijn geweest. In 1423 kwamen zij in het bezit van Catharina van Cleve en vervolgens werd Floris van Kijfhoeck heer van Goudriaan. De kleindochter van dezen Floris, Alijdt van Kijfhoeck, huwde met Claes, heer van Assendelft, waardoor de heerlijkheid in het bezit van de familie Van Assendelft kwam.
In 1572 kocht Johan van Beyeren van Schagen, heer tot Schagen, Bereingerhorn, Haringhuizen en Burghorn, echtgenoot van Anna van Assendelft de heerlijkheid uit den boedel van Otto van Assendelft. Zijn achterkleindochter, Maria Isabella van Beyeren van Schagen, huwde met François Paul Emille, graaf van Oultremont en van Warfusé, die de heerlijkheid in 1707 overdroeg aan Aelbrecht Nicolaes van Schagen, heer van Lockhorst (zie in Verslagen omtrent, 's Rijks oude archieven XXXVIII dl. 1 Beschrijving eener verzameling stukken afkomstig van de familie Van Aerssen van Voshol, Inv. n°. 433 en B. VII).
In 1728 kwam de heerlijkheid weer terug aan Maria Isabella van Beyeren van Schagen door opdracht van Anna Albertina, dochter van Aelbrecht Nicolaes van Beyeren van Schagen, en in 1782 droeg Maria Isabella haar over aan Cornelis Trip, heer van Langerak, burgemeester van Amsterdam. De kleindochter van Cornelis Trip, Maria Trip, echtgenote van mr. Willem Boreel, verkocht Goudriaan in 1775 aan mr. Arnoldus Adrianus van Tets, aan welke familie de heerlijkheid thans nog toebehoort.
In augustus 1917 ontving het Algemeen Rijksarchief van Jhr. Mr. D. A. W. van Tets van Goudriaan de verzameling stukken betreffende de heerlijkheid Oud- en Nieuw-Goudriaan.
Het archief is door schenking verworven.
Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn geen beperkingen krachtens het auteursrecht.
Het archief kent geen beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van slechte materiële staat.
Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen:
Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.
VOLLEDIG:
Nationaal Archief, Den Haag, Heerlijkheid Goudriaan, nummer toegang 3.19.14, inventarisnummer ...
VERKORT:
NL-HaNA, Heerlijkheid Goudriaan, 3.19.14, inv.nr. ...
Inventarisnummers van dit archief zijn in kopievorm beschikbaar
De brieven, behoorende bij de rekeningen nos. 44-58 en 60, zijn te vinden in Inv. no. 4.
reg. nos. 2, 18, 19, 20 en 22.
Guilhem van Beesdt, pastoor van St. Geertruyt te Utrecht en notaris, verklaart, dat hij een vicarie, gelegen in de kerk van Goudriaen op het altaar van St. Nicolaes, die hij omstreeks Kerstmis 1560 van Bastiaen Christiaensz., patroon der vicarie, ontvangen heeft, in handen van Cornelis Bastiaensz., diens zoon en opvolger, overgeeft.
Afschrift van 1581 Januari 29 ( Inv. no. 63 ).
(David) de Burgundia, bisschop van Trajectum, bevestigt en approbeert op verzoek van Petrus Jacobusz, de Goudriaen Hillegunda, diens wettige vrouwe, en Adrianus, hun wettigen zoon, de stichting van de vicarie, vermeld in den brief, waardoor deze gestoken is.
Oorspr. ( Inv. no. 63 ). Het zegel van den oorkonder verloren.
De brief, waardoor deze gestoken is geweest, ontbreekt.
Frans van Est, notaris, instrumenteert, dat Frederick Ariensz., met toestemming van Sebastiaen Christiaenz, als collator, namens zijn zoon Christiaen Fredericksz afstand doet van een vicarle in de kerk te Goudriaen op het altaar van St. Nicolaes ten behoeve van Willem Petersz., pastoor van die kerk, voor den tijd, dat deze pastoor te Goudriaen zal zijn.
Oorspr. ( Inv. no. 63.1 ). Met signatuur van den notaris en met een rest van diens zegel in groene was voor Sebastiaen Christiaenz.
De officiaal van den proost en aartsdiaken van het kapittel van de H. Maria te Trajectum gelast alle priesters in het aartsdiakonaat af te kondigen, dat Wilhelmus Petrusz., pastoor te Goudriaen, door Sebastianus Christianusz, als collator voorgedragen is tot de vicarie op het altaar van den H. Nicolaus in die kerk, vacant door afstand van Christianus Fredericusz., en hem daarna in het bezit dier vicarie te stellen.
a. Oorspr. ( Inv. no. 63.2 ). Het zegel van het officiaalaat verloren. In dorso staat de akte van inbezitstelling (zie reg. no. 20).
b. Afschrift.
Joannes Jacobusz., pastoor van de kerk van Ottlandt en Leech Bloclandt, verklaart, dat hij Wilhelmus Petrusz., pastoor te Goudriaen, in het bezit heeft gesteld van de vicarie, vermeld in den brief dd. 1561 Maart 18, op welks rugzijde dit geschreven is (zie reg. no. 19).
Oorspr. ( Inv. no. 63.2 ).
De heer van Goudriaan van collator van de kerk.
Floris van Assendelft, heer tot Goudriaen en van het land ter Leek, staat, als collator van de kerk van Goudriaen, toe, dat Gerrit van Assendelft, pastoor te Goudriaen,verpandt of verkoopt naar zijn believen 3½ morgen land, gelegen op de oude zijde van Goudriaen, door Pieter Jansz. aan de pastorie te Goudriaen vermaakt, en dat schout en schepenen van Goudriaen den transportbrief bezegelen alsof het wereldlijk land was.
Afschrift op perkament, gecollationeerd door Aert Ariaans., priester en notaris ( Inv. no. 64 ).
reg. nos. 1 en 6
Floris van Kijffhoeck, heer tot Goudriaen, verleent aan Oude en Nye Goudriaen verschillende rechten en privilegiën.
Oorspr. ( Inv. no. 68.1 ). Met geschonden zegels van den oorkonder en van Gerrit van Poelgeest, ridder, heer tot Hoichmaide, in roode was, dat van Arent van Loon in groene was, dat van Heinvic van Eemskerck, heer tot Lieevelt, verloren.
Floris van Assendelft, heer tot Goudriaen en van het land ter Leck, oorkondt, dat hij aan die van Goudriaen heeft toegestaan, dat zij hem nooit meer dan 8 stuivers als tiende zullen behoeven te betalen van elke hontland, tot hennipland gemaakt sedert den privilegebrief, dien hij hun in 1520 geschonken heeft.
Oorspr. ( Inv. no. 68.2 ). Het zegel van Floris van Assendelft verloren.
reg. nos. 4, 13, 17 en 21.
Alijt van Kijhoeck, vrouw van Assendelft en van Goudriaen, weduwe van Claes van Assendelft, ridder, oorkondt, dat zij de privilegiën en handvesten, aan de inwoners van Goudriaen gegeven door haar grootvader Floris van Kijfhoeck en haar vader Floris van Kijfhoeck, bevestigt en er nog eenige priviligiën bijvoegt.
Oorspr. ( Inv. no. 69.1 ). Het zegel van Alijt van Kijfhoeck verloren. Met rest van het zegel van Jacob van Almonde voor hemzelf en voor Willem van Berendrecht, als Raden ordinaris van Claes van Assendelft en voogden van diens kinderen, in voede was.
Floris van Assendelft, heer tot Goudriaen en van het land van de Leck etc., bevestigt alle oude privilegiën van Goudriaen en geeft vrijdom van tienden voor alle hennipland.
Oorspr. ( Inv. no. 69.2 ). Met een rest van het zegel van den oorkonder in roode, en gebroken zegel van Joris van Nees, rentmeester, in groene was.
Oth van Assendelft, ridder, heer tot Goudriaen, ambachtsheer des lants van der Lecke, kastelein van der Goude, bevestigt alle privilegiën en handvesten, die Goudriaen van zijn voorgangers gekregen heeft, en voegt er eenige priviligiën aan toe.
Oorspr. ( Inv. no. 69.3 ). Het zegel van den oorkonder verloren, die van Antonis van Merthen, heer tot Essensteyn, en Johan van Marthen in roede was en geschonden.
"Floris van Assendelft, heer tot Goudriaen en van het land van de Leck, baljuw van der Haghe, bevestigt alle priviligiën en handvesten; die Goudriaen van zijn voorzaten heeft verkregen, en voegt er nog eenige priviligiën bij."
"Oorspr. ( Inv. no. 69.4 ). Het zegel van den oorkonder verloren; dat van Jacob Adriaens. van der Wiele Raad des Leenhofs van Holland, in roode was en geschonden."
reg. nos. 24 en 25.
Johan van Schaghen, heer tot Schaghen, Bersingerhoorn, Harinckhuysen, Burchoorn en Goudriaen, bevestigt alle privilegiën en handvesten, welke die van Goudriaen hebben verkregen ter zake van de henniptienden van zijn oom Floris van Assendelft, heer tot Goudriaen, ridder en van diens zoon Otto van Assendelft, ridder, heer tot Goudriaen, en belooft die priviliën te doen bevestigen door den graaf van Holland.
Oorspr. ( Inv. no. 70 ). Met handteekening van die oorkonder en rest van zijn zegel in roede was.
Johan, heer van Scagen, Borchoorn en Goudriaen, komt met schout, gerecht, gemeente en geérfden van Goudriaen overeen, dat hij van de overheid van Holland zal verkrijgen de bevestiging der privilegiën, door zijn voorzaten aan die van Goudriaen geschonken, waartegenover die van Goudriaen den heer jaarlijks 72 carolusguldens, losbaar met 1200 carolusguldens na 25 jaar, zullen geven.
Oorspr. op papier ( Inv. no. 70 ). Onderteekend door Johan van Scagen, Schepenen van Goudriaen en gecommitteerden van Scoonhoven.
reg. no. 8
Floris van Assendelft, heer tot Goudriaen en het land van (der) Leck, oorkondt, dat hij schout en schepenen van Goudriaen ontheft van hun aansprakelijkheid voor de akte van eigendom ten behoeve van Airt Adriaensz., voor hen verleden.
Oorspr. ( Inv. no. 71 ). Het zegel van den oorkonder verloren.
reg. no. 5.
Schout en schepenen van Goudriaen oorkonden, dat zij Adriaen Petersz, Cornelis Daemsz. Kors Petersz, Jan Dierksz. en Heinrick Gheritsz inwoners van Goudriaen zullen schadeloos stellen voor de overeenkomst, waarbij deze hun huis en erf ten behoeve van het gemeene land van Goudriaen bezwaard hebben.
Oorspr. ( Inv. no. 73 ). De 3 zegels van schout en schepenen verloren.
reg. nos. 10, 14 en 16.
Schepenen van Dordrecht oorkonden, dat Arent heeren Cornelisz., ambachtsheer van der Myle en Dubbeldam, aan Mr. Nicolaes de Groet Bartelmaeusz., raad en pensionaris van Dordrecht, den eigendom heeft overgedragen van den brief dd. 1529 Juli 30 (zie reg. no. 10), waardoor deze gestoken is.
Oorspr. ( Inv. no. 74.1 ). Met resten van 3 schepenzegels.
Schout, schepenen, waarsleiden en inwoners van Goudriaen verklaren schuldig te zijn aan Cornelis Cornelis Damasz. 12 carolusguldens erflosrente jaarlijks, verzekerd op 850 morgen land van het dorp Goudriaen en Josbaar met 200 carolusguldens.
Oorspr. ( Inv. no. 74.2 ). Met resten van 3 zegels van schout en schepenen. Met transfix dd. 1547 November 14 (zie reg. no. 14).
In dorso staat een akte van aflossing dd. 1559 Mei 10 (zie reg. no. 16).
Jan Engelsz. verklaart als echtgenoot van Agnies de Groot van de Gecommitteerden van Goudriaen de hoofdsom, vermeld in den brief dd. 1529 Juli 30, op welks rugzijde dit geschreven is, met de rente ontvangen te hebben (zie reg. no. 10)
Oorspr. ( Inv. no. 74.2 ).
reg, nos. 3, 7 en 12.
Cornelis, zoon tot Bergen, ridder, heer van Sevenhergen, van Sgrevenbrueck en van Noordeloes, en Clais, heer tot Assendelft, ridder, heer van Goudriaen en van het land van de Leck. sluiten een overeenkomst betreffende het onderhoud van de kaden en watergangen in Noordeloes en Goudriaen.
Oorspr. ( Inv. no. 75.1 ). De zegels van de beide oorkonders verloren.
Gherit Aertsz. en Evart Jansz. ter eener en Floris Egbertsz., ambachtsheer, en Cornelis Aertsz. ter anderer zijde oorkonden, dat zij uitspraak hebben gedaan als arbiters tusschen de gezworenen en naburen van de noordzijde van Noerdeloos en die van de oude zijde van Goudriaen in een geschil over het maken van een bansloot.
Oorspr. ( Inv. no. 75.2 ). De zegels van de oorkonders verloren.
Cornelis van Bergen, heer van Zevenbergen, Melijn, Grevenbroeck, Noerdeloes etc., en Floris van Assendelft, heer van Goudriaen en van het land vand er Lecke, kastelein van der Goude etc., wijzigen de overeenkomst, gesloten door hun beider voorvaderen Cornelis van Bergen, ridder, heer van Zevenbergen, Melijn etc., en Claes, heer van Assendelft, ridder, heer van Goudriaen etc., betreffende het onderhoud van de kaden en watergangen in Noerdeloes en Goudriaen.
Oorspr. ( Inv. no. 75.3 ). Met resten van de zegels van Cornelis van Bergen en Floris van Assendelft in rooda was.
reg. no. 11
De die oudste kinderen van Gherit Otten, genaamd Cornelis, Ot en Thonis, nemen op zich hun twee jongste broèders te onderhouden tot St. Pieter ad Cathedram (22 Februari) 1535.
Oorspr. ( Inv. no. 78 ). De zegels van de oorkonders verloren.
reg. no. 15.
Schout en schepenen van de heerlijkheid Goudriaen oorkonden, dat Aert Pietersz. op zich genomen heeft twee van zijn kinderen, het oudste en het jongste, te onderhouden, terwijl het middelste kind door Allert Michielsz. zal worden onderhouden tot zijn mondigheid toe.
Oorspr. ( Inv. no. 79 ). Drie zegels van schout en schepenen verloren.
reg. no. 23.
De schout en een schepen van Goudriaen oorkonden, dat op 15 December 1578 Egbert Cornelisz. en Joest Cornelisz. met Lambert Pietersz., als man en voogd van Maergrita Cornelisdochter, overeengekomen zijn om de goederen, nagelaten door hun vader Cornelis Egbertsz., te verdeelen.
"Oorspr. ( Inv. no. 80 ). Het zegel van den schout Leanart Lodewijksz. verloren; dat van den schepen in groene was en geschonden."
reg. no. 26.
Phillips, graaf van Hohenloe, heer tot Langenborch, luitenant-generaal etc., machtigt, met het oog op den moedwil van het krijgsvolk, de dijkgraven en hoogdijkbeemraden van de Alblasserwaert en Jacob Wensz. om iederen ruiter of voetknecht, die zich zonder verlof van hem of van de Staten van Holland in de Alblasserwaert ophoudt, daaruit te zetten en gelast alle bevelhebbers in Dordrecht en daarbuiten de noodige hulp daarbij te verlaenen.
Afschrift van een afschrift van 1584 ( Inv. no. 81 ).