Een meerderjarigheidsverklaring, ook wel Venia Aetatis genoemd, is een officiële akte van meerderjarigheid. Ten tijde van de Republiek werd een inwoner van Holland op 25-jarige leeftijd meerderjarig. Minderjarigen konden een verzoek indienen bij de Staten van Holland om eerder meerderjarig verklaard te worden. Dit kon nodig zijn als een minderjarige zelf financiële of juridische zaken moest kunnen regelen. Alleen meerderjarigen konden dit soort officiële handelingen uitvoeren, omdat zij als 'handelingsbekwaam' werden beschouwd.
Verzoeken om een meerderjarigheidsverklaring uit de periode 1652 - januari 1795 bevinden zich in het archief van de Staten van Holland, archiefnummer 3.01.04.01 (inventarisnummers 2085 - 2191). Op de verzoeken uit de periode 1652-1700 (inventarisnummers 2085-2106II) is een digitale index gemaakt. In deze index bevinden zich ook verwijzingen naar de verleende akten van meerderjarigheid (venia aetatis) uit de periode van 11 november 1613 tot en met 12 december 1682 (inventarisnummer 2192).
Vul in de zoekbalk hieronder de naam in van de persoon die u zoekt en klik op 'zoeken'.
Nadat u een zoekopdracht heeft gegeven, opent er een pagina met zoekresultaten. Klik op de persoon die u zoekt. Er verschijnt een pagina (indexrecord) met informatie over de persoon.
In de index is opgenomen: |
U kunt scans bestellen of het gevonden stuk reserveren om in de studiezaal te bekijken.
Reserveren
Noteer het folionummer en jaartal zoals vermeld achter 'Bronverwijzing'. Klik daarna op de knop 'Reserveer', om een afspraak te maken om het stuk te bekijken.
In de studiezaal vindt u (het verzoek om) de meerderjarigheidsverklaring met behulp van het folionummer en het jaartal.
Scans bestellen
Klik op de knop 'Bestel scan' en rond de bestelling af.
Ik heb het verzoek om een meerderjarigheidsverklaring niet gevonden
- Mogelijk is het verzoekschrift ingediend in 1711. De verzoekschriften uit dat jaar zijn niet bewaard gebleven.
Ik heb de akte van meerderjarigheid niet gevonden via de index
In de index zitten alleen verwijzingen naar de akten van meerderjarigheid uit de periode 11 november 1613 tot en met 12 december 1682. Akten van vóór 1605 vindt u in de serie gedrukte resoluties uit het archief van de Staten van Holland, archiefnummer 3.01.04.01. Akten (of registraties daarvan) uit andere periodes vindt u onder andere in de volgende inventarisnummers uit het archief van de Staten van Holland:
- inventarisnummer 5676: periode 27 oktober 1601 – 16 maart 1611;
- inventarisnummer 2193: periodes 1683-1688, 1702-1791, 1802-1803 (na 1663 vindt u alleen registraties van de verlening van meerderjarigheid).
In 1801 kreeg het Hof van Holland de bevoegdheid om meerderjarigheidsverklaringen af te geven. In juni 1802 werd deze bevoegdheid weer ingetrokken. In inventarisnummer 4883 uit het archief van het Hof van Holland, archiefnummer 3.03.01.01) vindt u de meerderjarigheidsverklaringen die het Hof verleende tussen 4 december 1801 en 4 juni 1802.
Naast het verzoekschrift zelf kunt u de volgende stukken aantreffen:
- Een doopbewijs of geboorteverklaring
- Kopieën uit een familiebijbel
- Verklaringen van verwanten
- Een minderjarige diende bij de plaatselijke overheid een verzoek in om meerderjarig verklaard te worden, samen met een doopbewijs of geboorteverklaring.
- Als de plaatselijke overheid akkoord was, konden het verzoek en de bewijsstukken bij de Staten van Holland worden ingediend.
- De Staten van Holland namen vervolgens een besluit. Ze deden dit op basis van de verklaringen en adviezen van de plaatselijke overheid, verwanten en voogden.
- Bij een positief besluit ontving de aanvrager de akte van meerderjarigheid. De Staten van Holland legden het besluit vast in de registers. Soms werd de akte van meerderjarigheid verleend door een stad. Er waren in Nederland enkele steden die het recht hadden om (als plaatsvervanger van de Staten) de akte van meerderjarigheid te verstrekken.
De Staten van Holland waren na 1572 het hoogste bestuursorgaan in het gewest Holland.
De Staten van Holland bestonden uit:
- afgevaardigden van de ridderschappen
- afgevaardigden van de achttien stemhebbende steden in Holland: Dordrecht, Haarlem, Delft, Leiden, Amsterdam, Gouda, Rotterdam, Gorinchem, Schiedam, Schoonhoven, Den Brielle, Alkmaar, Enkhuizen, Hoorn, Medemblik, Edam, Monnikendam en Purmerend
Afgevaardigden (gedeputeerden) uit de Staten van Holland namen deel aan de vergaderingen van de Staten-Generaal.
De raadpensionaris (tot 1621 landsadvocaat geheten) was de voorzitter van de Staten van Holland. De eerste vergaderingen van de Staten van Holland en West-Friesland, zoals het college officieel werd genoemd, vonden een paar keer per jaar plaats in Den Haag. Later kwamen ze vaker bij elkaar. De vergaderingen duurden enkele weken.