2.02.38 Inventaris van het archief van het Kabinet der Koningin: Pakketarchief 1989-2000
Dit archief is een aanvulling op het eerder overgebrachte verbaalarchief uit de periode 1976-1988. De werkwijze is in die periode gewijzigd van een verbaalsysteem (ordening op tekendatum) naar een meer zaakgerichte aanpak (ordening op dossiernummer). Deze dossiers worden ook wel ‘pakketten’ genoemd. Daar komen de termen ‘Pakketarchief’ en ‘PAK-nummer’ vandaan.Dit archief bevat hoofdzakelijk de neerslag van de wet- en regelgeving zoals aangeboden aan de Koningin. In het archief bevinden zich de originele, door de Koningin en de minister(s) en/of staatssecretaris(sen) getekende wetten en besluiten en hun voorstukken vanaf de aanbieding aan de Koningin. Daarnaast is er documentatie over talrijke onderwerpen. Het archief beslaat alle beleidsterreinen van de overheid. Het archief is een doorlopende reeks uit de periode 1989-2000 en is ontsloten op PAK-nummer. In de openbare index onder inventarisnummer 21024 kan direct gezocht worden met behulp van PAK-nummer, tekendatum, classificatiecode of eventueel gerelateerde persoon of organisatie.
Dit archief is een aanvulling op het eerder overgebrachte verbaalarchief uit de periode 1976-1988. De werkwijze is in die periode gewijzigd van een verbaalsysteem (ordening op tekendatum) naar een meer zaakgerichte aanpak (ordening op dossiernummer). Deze dossiers worden ook wel ‘pakketten’ genoemd. Daar komen de termen ‘Pakketarchief’ en ‘PAK-nummer’ vandaan.Dit archief bevat hoofdzakelijk de neerslag van de wet- en regelgeving zoals aangeboden aan de Koningin. In het archief bevinden zich de originele, door de Koningin en de minister(s) en/of staatssecretaris(sen) getekende wetten en besluiten en hun voorstukken vanaf de aanbieding aan de Koningin. Daarnaast is er documentatie over talrijke onderwerpen. Het archief beslaat alle beleidsterreinen van de overheid. Het archief is een doorlopende reeks uit de periode 1989-2000 en is ontsloten op PAK-nummer. In de openbare index onder inventarisnummer 21024 kan direct gezocht worden met behulp van PAK-nummer, tekendatum, classificatiecode of eventueel gerelateerde persoon of organisatie.
Download inventaris als:PDF|XML
Download inventaris
Download inventaris
Sluiten
Op onze website kunt u archieven doorzoeken met behulp van inventarissen (beschrijvingen van archieven, ook wel toegang genoemd). Deze inventarissen zijn vaak net zo oud als de archieven zelf. De mogelijkheid bestaat dat u woorden tegenkomt die vroeger gewoon waren, maar nu als kwetsend, racistisch of discriminerend ervaren worden.
Het Nationaal Archief onderzoekt momenteel de mogelijkheden om dit taalgebruik in inventarissen aan te passen, te verklaren of te voorzien van hedendaagse alternatieven.
Zoekhulpen bij dit archief
Inhoud en structuur van het archief
Inhoud
Het Pakketarchief van het Kabinet der Koningin bevat hoofdzakelijk de wetten en Koninklijke Besluiten. Daarnaast is er correspondentie over talrijke onderwerpen. Het wet- en regelgevingsarchief van het Kabinet is van groot belang voor de Rijksadministratie en voor historisch onderzoek. Het bevat onder meer de originele wetten, algemene maatregelen van bestuur en Koninklijke Besluiten met de ministeriële voordrachten en rapporten en adviezen van de Raad van State. Het bestand kan dan ook worden beschouwd als de originele bron van de Nederlandse wet- en regelgeving (‘dépôt des lois’). Het archief beslaat alle beleidsterreinen van de overheid.
Selectie en vernietiging
Er is een selectielijst aanwezig voor het archief vanaf 1994, zie de Staatscourant 1999, nr. 238, pag. 20. Het Kabinetsarchief is van groot historisch belang. Daarom is slechts een klein deel sindsdien vernietigbaar geworden, waaronder het rekesten- en bedrijfsvoeringarchief.
Van de periode voor 1994 is geen selectielijst vastgesteld. Het verbaalarchief (zie eerdere overbrenging voor de periode tot en met 1988) en het Pakketarchief tot en met 1993 zijn daarom grotendeels integraal bewaard, met uitzondering van enkele boekhoudkundige stukken.
Van de periode voor 1994 is geen selectielijst vastgesteld. Het verbaalarchief (zie eerdere overbrenging voor de periode tot en met 1988) en het Pakketarchief tot en met 1993 zijn daarom grotendeels integraal bewaard, met uitzondering van enkele boekhoudkundige stukken.
Aanvullingen
In 2026 is het grootste deel van het Pakketarchief 1989-2000 overgebracht. Enkele aanvullingen uit deze periode worden nog verwacht:
- De langlopende wetgevingsdossiers, voor zover deze volgens juridisch onderzoek in 2016 zijn afgesloten. Betreft ca. 1,13 meter.
- Een serie met kleine wijzigingen op naturalisatiebesluiten, ontvangen door het Kabinet der Koningin in de periode 1996-2000. Op grond van een Koninklijke machtiging van 15 maart 1995 heeft de minister daartoe de zelfstandige bevoegdheid gekregen. Betreft ca. 0,5 meter.
- Rekestenadministratie en gedeponeerde verzoekschriften over de periode (1976) 1989-2000. Betreft ca. 23 meter.
- Bericht- en raadverzoekschriften over de periode 1989-2000. Betreft ca. 0,5 meter.
- Een serie staatsgeheime besluiten is gelicht vanwege de rubricering. Aan de verantwoordelijke minister is verzocht aan te geven voor welke besluiten de rubricering beëindigd kan worden en welke nog onder enig geheimhoudingsregime vallen en tot welke datum deze geheim dienen te blijven. Nadere bewerking volgt daarna. Betreft ca. 1 meter.
- Huwelijksdispensaties. Betreft ca. 0,01 meter.
Voor de aanvullingen onder b, c en d zijn op dit moment (2026) geen (volledige) toegangen aanwezig. In het verleden werden deze archieven nauwelijks geraadpleegd. Daardoor bestond er geen behoefte ze nader te ontsluiten. Deze aanvullingen hebben voor aanvang van overbrenging naar het Nationaal Archief een archiefbewerking en/of schoning nodig conform de selectielijst.
Naar verwachting zal een deel van deze stukken openbaar zijn bij overbrenging en zal een deel van deze stukken een beperking krijgen op grond van de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer.
Er is een cesuur gelegd bij het jaar 2000. Er zullen in de toekomst aanvullingen op het archief worden overgebracht, uit de periode na 2000.
Naar verwachting zal een deel van deze stukken openbaar zijn bij overbrenging en zal een deel van deze stukken een beperking krijgen op grond van de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer.
Er is een cesuur gelegd bij het jaar 2000. Er zullen in de toekomst aanvullingen op het archief worden overgebracht, uit de periode na 2000.
Verantwoording van de bewerking
Eerdere bewerkingen
Nadat het archief in 2013 bij het Nationaal Archief was ondergebracht, is het in 2013-2014 bewerkt door VHIC. Bij die gelegenheid zijn verdwaalde geheime stukken gelicht en afgezonderd. Deze zullen bij toekomstige bewerking van het Geheim archief worden overgebracht. Ook zijn door de veranderende eisen privacygevoelige stukken gelicht. Als uitgangspunt hiervoor diende het advies van het Nationaal Archief over categorieën van Koninklijke Besluiten die vallen onder de toen geldende privacywetgeving. Hierbij valt te denken aan motivering gericht op een koninklijke onderscheiding en curriculum vitae bij benoemingen. Zo is er naast de al bestaande serie separate besluiten, die rubriek A.2 vormt, fysiek een aanvullende serie ontstaan, die rubriek A.3 vormt.
Tijdens de lichtingsactie in 2013 is in de eigentijdse toegangen niet aangegeven om welke archiefbescheiden het gaat. Daarom zijn de stukken in 2019 opnieuw geïnventariseerd.
Tijdens de lichtingsactie in 2013 is in de eigentijdse toegangen niet aangegeven om welke archiefbescheiden het gaat. Daarom zijn de stukken in 2019 opnieuw geïnventariseerd.
Eigentijdse toegangen
Het Pakketarchief is op het moment van overbrenging ontsloten door het informatiesysteem SharePoint. De hieruit afkomstige volledige datasets over de jaren 1989-2000 bestaan uit exports per jaar in Excel. Met het oog op de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de daarin genoemde personen zijn deze inventarisnummers beperkt openbaar tot 75 jaar na het jaar waarop de totale dossierlijsten betrekking hebben. Omdat er strafrechtelijke gegevens in deze lijsten voorkomen, kunt u er zelf niet in zoeken. Medewerkers van het Nationaal Archief kunnen dit voor u doen. Vul hiervoor het formulier in uit de zoekhulp ‘Koninklijke Besluiten’.
Aan de hand van de totale dossierlijsten zijn voor de archiefbescheiden onder rubriek A.1 en A.3 afzonderlijke dossierlijsten per jaar gemaakt. Uit deze dossierlijsten zijn de verwijzingen naar de separate serie (rubriek A.2) verwijderd in verband met de aanwezigheid van genoemde strafrechtelijke gegevens. De lijsten bevatten nog wel veelvuldig gewone persoonsgegevens. Ook deze dossierlijsten kunt u vooralsnog niet zelf doorzoeken. Medewerkers van het Nationaal Archief kunnen dit voor u doen. Vul hiervoor het formulier in uit de zoekhulp ‘Koninklijke Besluiten’. In de (nabije) toekomst zullen de lijsten – na toestemming en alleen op de studiezaal van het Nationaal Archief - digitaal raadpleegbaar zijn, via de inventarisnummers 21012-21023.
De dossierlijsten vormen de eigentijdse toegangen op het Pakketarchief. De gegevens uit deze lijsten zijn nodig om te achterhalen in welk inventarisnummer een bepaald dossier is opgenomen.
Naast de dossierlijsten is er de reeds genoemde openbaar te raadplegen index onder inventarisnummer 21024, waar de beschrijvingen uit zijn verwijderd. Tevens is een zoekwijzer als bijlage bij de inventaris gevoegd. In deze zoekwijzer wordt uitgelegd hoe er in de openbare index gezocht kan worden.
De dossierlijsten vormen de eigentijdse toegangen op het Pakketarchief. De gegevens uit deze lijsten zijn nodig om te achterhalen in welk inventarisnummer een bepaald dossier is opgenomen.
Naast de dossierlijsten is er de reeds genoemde openbaar te raadplegen index onder inventarisnummer 21024, waar de beschrijvingen uit zijn verwijderd. Tevens is een zoekwijzer als bijlage bij de inventaris gevoegd. In deze zoekwijzer wordt uitgelegd hoe er in de openbare index gezocht kan worden.
Rekesten / verzoekschriften
Tijdens een bewerking in de jaren 90 zijn de rekesten (ook genoemd: verzoekschriften) uit de periode (1976) 1989 tot en met 1993 afgescheiden van de rest van het archief. Deze stukken stonden op het moment van overbrenging van het Pakketarchief (2026) nog bij het Kabinet, in afwachting van verdere bewerking en/of schoning. Het betreft de gedeponeerde verzoekschriften die niet voor verdere behandeling naar de ministeries zijn gestuurd, de rekestenadministratie en de verzoekschriften die doorgezonden zijn aan bewindslieden om bericht en raad.
Ordening van het archief
Ordening en ontsluiting
De voorloper van dit archief – het verbaalarchief van het Kabinet der Koningin 1976-1988 (nummer toegang 2.02.30) – is chronologisch geordend: de wetten, Koninklijke Besluiten en brieven aan en van de directeur van het Kabinet zijn op datum en nummer opgeborgen.
Eind 1988 is het Kabinet der Koningin overgegaan op een geautomatiseerd postregistratiesysteem (Micropost, MPC). In plaats van de dagelijkse nummering kwam nu een nummering per kalenderjaar op dossierniveau, hetPAK-nummer , ook wel pakket- of pakdossiernummer genoemd. De fysieke ordening vindt sindsdien plaats op PAK-nummer. Dat wil zeggen dat ingekomen en minuten van uitgaande brieven onder hetzelfde nummer zijn geregistreerd. Overigens werd net als bij het verbaalarchief 1976-1988 chronologisch gewerkt: wat per dag nieuw binnenkwam, kreeg een eigen dossier- of zaaknummer. Daardoor komt het voor dat stukken die wel een verband met elkaar hebben, zoals een wet en een inwerkingtredingsbesluit, toch verschillende nummers kregen.
Een uitzondering op deze nummering vormen de verzoekschriften. Deze kregen een ander registratienummer, aangeduid met MCP en gevolgd door een nummer. Van de registraties werden jaarlijks uitdraaien gemaakt op papier. Samen met de geautomatiseerde registratie vormden ze de verzoekschriftenadministratie.
Eind 1988 is het Kabinet der Koningin overgegaan op een geautomatiseerd postregistratiesysteem (Micropost, MPC). In plaats van de dagelijkse nummering kwam nu een nummering per kalenderjaar op dossierniveau, het
Een uitzondering op deze nummering vormen de verzoekschriften. Deze kregen een ander registratienummer, aangeduid met MCP en gevolgd door een nummer. Van de registraties werden jaarlijks uitdraaien gemaakt op papier. Samen met de geautomatiseerde registratie vormden ze de verzoekschriftenadministratie.
Hoofdbestanddelen
Het archief van het Kabinet der Koningin uit de periode 1989-2000 werd op een soortgelijke wijze gevormd als in de voorliggende periode.
Het archief bestaat uit twee delen: een gewoon archief en een geheim archief. Dit onderscheid werd gemaakt op grond van het vertrouwelijke karakter van de stukken. In het geheime deel zijn opgenomen: de stukken die als staatsgeheim waren gekenmerkt, stukken met een embargoaanduiding, de personeelsstukken van het Kabinet en stukken met aantekeningen van de Koningin. De overige stukken zijn opgenomen in het Pakketarchief.
Tijdens de vorming van het Pakketarchief werd rekening gehouden met privacygevoelige zaken zoals het verlenen van een gratie of kroonberoepen betreffende de afwijzing van een bijstandsuitkering. Deze stukken werden vanwege de persoonlijke levenssfeer van de daarin genoemde personen apart opgeborgen in een ‘separate serie besluiten’, die zoals eerder aangegeven rubriek A.2 vormt. Het betreft strafrechtelijke gegevens en bijzondere persoonsgegevens.
Tot en met 1993 werden de wet- en regelgeving, verzoekschriften en correspondentie als één archief bewaard, net als in het Verbaalarchief tot en met 1988 (toegang 2.02.30). Vanaf 1994 maken de verzoekschriften (rekesten) hier geen deel meer van uit, met uitzondering van de bericht- en raadrekesten. Het rekestenarchief wordt vanaf dat moment fysiek apart opgeborgen met eigen registratienummers. Zie verder bij het kopje ‘Rekesten / verzoekschriften’.
Het archief bestaat uit twee delen: een gewoon archief en een geheim archief. Dit onderscheid werd gemaakt op grond van het vertrouwelijke karakter van de stukken. In het geheime deel zijn opgenomen: de stukken die als staatsgeheim waren gekenmerkt, stukken met een embargoaanduiding, de personeelsstukken van het Kabinet en stukken met aantekeningen van de Koningin. De overige stukken zijn opgenomen in het Pakketarchief.
Tijdens de vorming van het Pakketarchief werd rekening gehouden met privacygevoelige zaken zoals het verlenen van een gratie of kroonberoepen betreffende de afwijzing van een bijstandsuitkering. Deze stukken werden vanwege de persoonlijke levenssfeer van de daarin genoemde personen apart opgeborgen in een ‘separate serie besluiten’, die zoals eerder aangegeven rubriek A.2 vormt. Het betreft strafrechtelijke gegevens en bijzondere persoonsgegevens.
Tot en met 1993 werden de wet- en regelgeving, verzoekschriften en correspondentie als één archief bewaard, net als in het Verbaalarchief tot en met 1988 (toegang 2.02.30). Vanaf 1994 maken de verzoekschriften (rekesten) hier geen deel meer van uit, met uitzondering van de bericht- en raadrekesten. Het rekestenarchief wordt vanaf dat moment fysiek apart opgeborgen met eigen registratienummers. Zie verder bij het kopje ‘Rekesten / verzoekschriften’.
Het algemene en bedrijfsvoeringarchief
Vanaf begin jaren negentig werd gebruikgemaakt van zogenaamde verzamelmappen. De eerste 50 dossiernummers van een jaar werden gebruikt voor het registreren en archiveren van correspondentie van interne en overige algemene aangelegenheden. Selectie van te bewaren en vernietigen archiefstukken was door deze fysieke scheiding eenvoudiger toe te passen.
Rekesten / verzoekschriften
In het Pakketarchief treft men geen verzoekschriften of rekesten aan die aan de Koningin gericht zijn. Het rekestenarchief vanaf 1994 wordt vernietigd conform de Selectielijst van het Kabinet der Koningin over de periode 1994-2015 (Staatscourant 1999, nr. 238). De verzoekschriften vallen in drie categorieën:
- De eerste categorie betreft de verzoekschriften die een vastgelegde wettelijke afhandeling vergen, ook wel ‘klapstuk-rekesten’ genoemd. Deze zijn vaak zonder registratie naar de ministeries verzonden. Het gaat bijvoorbeeld om verzoeken om gratie, naturalisatie, naamswijziging, toestemming voor een huwelijk, kerkelijk en militair pensioen en erkenning van verenigingen. Daarnaast gaat het om beroepen tegen besluiten van ministers en lagere overheden, bijvoorbeeld besluiten tot afwijzing van een bijstandsuitkering, onteigening van onroerend goed, plaatsing van een pand op de monumentenlijst, weigering van een vergunning tot uitvoering van personenvervoer met autobussen. Deze opsomming is niet volledig. Gehonoreerde verzoekschriften komen bij het Kabinet terug in de vorm van Koninklijke Besluiten.
De afdoening van dit soort verzoek- of beroepschriften, in de vorm van een rapport van de minister of een Koninklijk Besluit, kan achterhaald worden via de eigentijdse toegangen op het archief 1989-2000. De verzoekschriften zelf zijn bij de ministeries achtergebleven, en, afhankelijk van de selectiewaardering, deels vernietigd. - De tweede categorie betreft de verzoekschriften die door burgers en instellingen uit binnen- en buitenland aan de Koningin zijn gericht over uiteenlopende onderwerpen. Het gaat meestal om een vraag tot bemiddeling bij persoonlijke problemen. Deze categorie werd aangeduid als ‘agendarekesten’. Deze verzoekschriften werden ter behandeling doorgezonden aan de betrokken minister of staatssecretaris en zijn afhankelijk van de selectiewaardering grotendeels vernietigd. De administratie en de afschriften van de antwoordbrieven van de betrokken bewindslieden zijn bij het Kabinet gearchiveerd.
Onder de agendarekesten vallen ook de bericht- en raadverzoekschriften waarvan in het Kabinetsarchief de rapporten van de bewindslieden zijn opgenomen en de schriftelijke machtigingen van de Koningin aan de minister om ‘overeenkomstig zijn rapport’ te handelen. Deze zijn als een aparte serie in het archief bewaard. - De derde categorie bestaat uit gedeponeerde verzoekschriften. Dit zijn verzoekschriften zonder duidelijke vraag aan het staatshoofd. Deze gedeponeerde verzoekschriften en de rekestenadministratie bevinden zich nog bij het Kabinet van de Koning, in afwachting van verdere schoning en/of bewerking.