2.14.34 Inventaris van archief van het Algemeen Rijksarchief (1991) 1994-2002

Download inventaris als:PDF|XML Download inventaris Download inventaris
Sluiten
Taalgebruik in onze archieven Taalgebruik in onze archieven

Op onze website kunt u archieven doorzoeken met behulp van inventarissen (beschrijvingen van archieven, ook wel toegang genoemd). Deze inventarissen zijn vaak net zo oud als de archieven zelf. De mogelijkheid bestaat dat u woorden tegenkomt die vroeger gewoon waren, maar nu als kwetsend, racistisch of discriminerend ervaren worden.

Het Nationaal Archief onderzoekt momenteel de mogelijkheden om dit taalgebruik in inventarissen aan te passen, te verklaren of te voorzien van hedendaagse alternatieven.

Ik heb het begrepen

Zoekhulpen bij dit archief

Archiefvorming

Geschiedenis van de archiefvormer

In 1990 viel de Rijksarchiefdienst onder het Directoraat-Generaal Culturele Zaken van het Ministerie van Welzijn, Volkshuisvesting en Cultuur.
De Archiefwet 1962 belastte de Rijksarchiefdienst met het toezicht op de aan de Hoge Colleges van Staat en de ministers opgedragen zorg voor de archiefbescheiden van de Hoge Colleges van Staat, de ministeries en de daaronder ressorterende rijksorganen. De archiefbescheiden van deze organen moesten uiterlijk wanneer ze 50 jaar oud zijn, in goede en geordende staat en ontdaan van vernietigbare stukken, worden overgebracht naar de Rijksarchiefdienst.
Een tweede taak van de Rijksarchiefdienst was, zoals de minister van Welzijn, Volksgezondheid & Cultuur het in zijn Nota Archiefbeleid (1985) omschreef: "de wezenlijke informatie over het niet-recente overheidshandelen bewaren, ordenen en toegankelijk houden voor gebruik door de overheden, de recht- en bewijszoekende burgers, de wetenschap en de in cultuur geïnteresseerden in het algemeen"
De Algemene Rijksarchivaris was destijds prof. dr. F.C.J. Ketelaar.
Onder de Rijksarchiefdienst vielen:
  • Het Algemeen Rijksarchief
  • De Rijksarchiefinspectie
  • De Rijksarchieven in de provincies.
De algemene rijksarchivaris was tevens beheerder van het Algemeen Rijksarchief. Bovendien had een aantal afdelingen een rijksarchivaris:
  • de Eerste Afdeling : rijksarchivaris dr. B.J. Slot (wnd)
  • de Tweede Afdeling: rijksarchivaris drs. E. van Laar
  • de Derde Afdeling: rijksarchivaris drs. F.J.M. Otten
In 1992 kreeg de Tweede Afdeling een nieuwe waarnemend rijksarchivaris: mw. drs. F. van Anrooy.
In 1994 ging de Rijksarchiefdienst, als gevolg van een politieke reorganisatie, over naar het Ministerie van Onderwijs, Cultuur & Wetenschappen. De Rijksarchiefdienst viel, ook bij dit ministerie, onder het Directoraat-Generaal Culturele Zaken.
Tevens kreeg het Algemeen Rijksarchief in dit jaar een eigen directeur, dr. J.E.A. Boomgaard, en onderging een ingrijpende reorganisatie. De Eerste, Tweede en Derde Afdeling, de Kaartenafdeling en het Centraal Register voor Particuliere Archieven werden opgeheven. Hier kwamen de volgende afdelingen voor in de plaats:
  • Afdeling Bedrijfsvoering, hoofd: mw. drs. A.E.M. Groeneveld
  • Afdeling Archiefconservering, hoofd: G. de Bruin
  • Afdeling Bronverwerving en Toezicht, hoofd: drs. R.C. Hol
  • Afdeling Dienstverlening, hoofd: drs. M. Beekhuis
De nieuwe Archiefwet van 1995 zorgde voor een andere ontwikkeling. De archiefbescheiden van de Hoge Colleges van Staat en de ministeries moesten nu overgebracht worden wanneer ze 20 jaar oud of ouder waren. Naar aanleiding hiervan werd een projectgroep onder leiding van drs. R. Hol in het leven geroepen, die onderzocht welk systeem ervoor kon zorgen dat de archiefbescheiden inderdaad na 20 jaar overgebracht konden worden. Het Project Invoering Verkorting Overbrengings Termijn (PIVOT) kwam in 1991 tot leven.
In 1995 werd Rijksarchiefdienst omgezet in een een agentschap onder het Ministerie van Onderwijs, Cultuur & Wetenschappen.
In 1997 werd dr. M.W. van Boven benoemd tot algemene rijksarchivaris, tevens directeur van de Rijksarchiefdienst.
In 1998 werd hij als algemene rijksarchivaris ook directeur van het Algemeen Rijksarchief. In dit jaar onderging het Algemeen Rijksarchief weer een reorganisatie en kwam er als volgt uit te zien:
  • Stafafdeling Bedrijfsvoering, hoofd: mw. drs. A.E.M. Groeneveld
  • Stafafdeling Relatie en Beheer, hoofd: drs. A.G. de Vries
  • Stafafdeling Publieksdiensten, hoofd: dr. P.C. van Royen.
In 2002 werd, ter gelegenheid van het 200-jarig bestaan van het Algemeen Rijksarchief, de naam gewijzigd in Nationaal Archief.

Geschiedenis van het archiefbeheer

Tot de reorganisatie van het Algemeen Rijksarchief in 1994 was de vorming van het archief belegd bij de afdelingssecretaressen. Daarna zijn ze van die taak ontheven: dossier- en archiefvorming was een taak die bij de hoofden van de productgroepen en de projectleiders was belegd. Het gevolg was dat de archiefvorming versplinterde en dat de kwaliteit van de archiefdelen zeer wisselend was. Een groot deel van het archief lag verspreid in diverse kamers, bureaus en depotruimten van het Algemeen Rijksarchief, sinds medio 2002 Nationaal Archief.
Bij de reorganisatie van het Algemeen Rijksarchief per 1 oktober 1994 ging de projectorganisatie PIVOT op in de afdeling Bronverwerving en Toezicht (B&T). Het archief van PIVOT vormde de basis van dat van de afdeling B&T en werd daarin ook geïncorporeerd.

De verwerving van het archief

Het archief is krachtens bepalingen van de Archiefwet overgebracht.