Terug naar zoekresultaten

2.22.28 Inventaris van een verzameling brochures, afkomstig uit de nalatenschap van de familie De Beaufort, (1815) 1863-1941 (1951)

De verzameling bevat brochures, afkomstig uit de nalatenschap van de familie De Beaufort in De Treek te Leusden, betreffende politieke, bestuurlijke en historische onderwerpen.
Download inventaris als PDFDownload inventaris als XML

Meer uitleg

Voer een zoekterm in
VorigeVolgende

Beschrijving

ArchiefBeschrijving van het archiefArchiefvormingInhoud en structuur van het archiefAanwijzingen voor de gebruikerVerwant materiaal

Archief

Titel

2.22.28
Inventaris van een verzameling brochures, afkomstig uit de nalatenschap van de familie De Beaufort, (1815) 1863-1941 (1951)

Auteur

J.A.A. Bervoets

Copyright

Nationaal Archief, Den Haag
2013 cc0

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok

De Beaufort / verzameling brochures
Brochures Beaufort

Periodisering

archiefvorming: 1863-1941
oudste stuk - jongste stuk: 1815-1951

Archiefbloknummer

Y10

Omvang

; 1897 inventarisnummer(s) 10,20 meter

Taal van het archiefmateriaal

Het merendeel der stukken is in het. Veel documenten zijn in het,of.
Nederlands
Frans
Engels
Duits

Soort archiefmateriaal

Gedrukte documenten.

Archiefdienst

Nationaal Archief

Locatie

Den Haag

Archiefvormers

Willem Hendrik de Beaufort (1845-1918)
Jan Anne Arnout Hendrik de Beaufort (1876-1947)

Samenvatting van de inhoud van het archief

De verzameling bevat brochures, afkomstig uit de nalatenschap van de familie De Beaufort in De Treek te Leusden, betreffende politieke, bestuurlijke en historische onderwerpen.

Archiefvorming

Geschiedenis van het archiefbeheer
De hier beschreven brochures zijn in 1979 aangetroffen in het huis De Treek bij Leusen, waar het in dat jaar geacquireerde familiearchief-De Beaufort berustte. De bibliotheek is met name gevormd door Willem Hendrik de Beaufort (19 maart 1845 - 2 april 1918) en zijn zoon Jan Anne Arnout Hendrik de Beaufort (1876-1947), die beiden een belangrijke rol speelden in de buitenlandse politiek: de eerste als minister, de tweede als ambtenaar. Deze verzameling werd in overleg met de bewaargevende erfgenamen door het toenmalige Algemeen Rijksarchief aangekocht, samen met een serie Handelingen der Staten-generaal, die aan de door oorlogsschade getroffen universiteitsbibliotheek van Nijmegen werd geschonken, en een eerste druk van de Winkler Pins Encyclopaedie voor de bibliotheek van het Algemeen Rijksarchief.
De brochureverzameling werd apart van het familiearchief bewaard en is in 2012-2013 nader beschreven door dr. J.A.A. Bervoets, werkzaam als vrijwilliger bij het Nationaal Archief.
De verwerving van het archief
Het archief is door aankoop verworven.

Inhoud en structuur van het archief

Verantwoording van de bewerking
De verzameling is nader ontsloten door elke brochure of serie brochures (in de vorm van tijdschriften of reeksen) van een afzonderlijk kenmerk te voorzien. Omdat elke brochure langs digitale weg op auteursnaam en titel eenvoudig kan worden geraadpleegd,.heeft een nadere systematische indeling alleen zin wanneer zij wordt beschouwd als de ideale staatkundige mediatheek waarvoor die in De Treek kennelijk was bedoeld. Als voorbeeld van een dergelijke indeling kon de brochureverzameling van J.R. Thorbecke en zijn nakomelingen dienen, die in het archief van de staatsman was aangetroffen en die een afspiegeling vormde van de staatkundige aspecten van het midden van de negentiende eeuw. De verzameling-De Beaufort kon hierop ‘aansluiten’ als een verzameling die de eeuwwisseling van de negentiende naar de twintigste eeuw afspiegelde, met inbegrip van de Eerste Wereldoorlog.
Evenals bij de verzameling Thorbecke zijn de brochures dus ingedeeld op basis van de beleidsterreinen van de departementen van algemeen bestuur in de periode waarin de bibliotheek is ontstaan. Een dergelijke staakundige benadering is met name gebruikelijk bij de aansturing van procesmatig gevormde regeringsarchieven in de tegenwoordige tijd, maar tijdens de eeuwwisseling rond 1900 zijn tal van brochures en drukwerken voortgekomen uit particuliere of plaatselijke intiatieven zonder dat de rijksregering daarmee geen bemoeienis heeft gehad. Toch zijn zij op dezelfde wijze ingedeeld in “beleidsterreinen” van ministeries, waarvan we als fictie aannemen dat die indertijd zwijgend toezagen dat het goed was. Een voorbeeld: brochures van kerkgenootschappen of andere godsdienstige stromingen zijn ingedeeld onder de categorie “Erediensten”, waarvoor na de opheffing van de desbetreffende ministeries het ministerie van Justitie verantwoordelijk was wegens het beheer van enkele subsidies; maar de zaken waarover de stukken handelen vallen volstrekt buiten de ministeriële verantwoordelijkheid..
Als bron voor de exacte indeling is voor de verzameling De Beaufort de Staatsalmanak voor 1914 gekozen, dat als ‘peiljaar’ voor de gehele verzameling heeft gediend. In dat jaar is de vorming afgerond van alle ministeries, met hun specifieke taken die karakteristiek waren voor het keerpunt van de 19e eeuw. Als nadere toelichting kan de inleiding dienen die J.J. Woltjer in zijn standaardwerk Recent verleden als overzicht van die tijd heeft geschreven.
Als hoofdindeling van de beschrijving dienen dus de Departementen van algemeen bestuur in de volgorde zoals die in de Staatsalmanak 1914 zijn beschreven. De eerste twee hoofdstukken zijn echter dermate omvangrijk dat voor nadere indeling in jaartallen noodzakelijk is. Zo is de parlementaire geschiedenis ingedeeld in perioden, afgebakend door de grondwetsherzieningen van 1889 en 1918, waardoor de binnen die periode karakteristieke machtsverhoudingen en conflicten inzichterlijker worden. Voor het ministerie van Buitenlandse Zaken gelden het begin en het einde van de Eerste Wereldoorlog als waterscheiding, omdat de ingrijpende verschillen van de internationale verhoudingen per periode een afzonderlijke onderindeling afdwongen.
Een enkele keer is de inhoud van een brochure nader omschreven als uit de titel niet kan worden afgeleid onder welk hoofdstuk die kan worden ingedeeld.

Aanwijzingen voor de gebruiker

Openbaarheidsbeperkingen
Volledig openbaar.
Beperkingen aan het gebruik
Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn beperkingen krachtens het auteursrecht.
Materiële beperkingen
Het archief kent geen beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van slechte materiële staat.
Aanvraaginstructie
Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen:
  1. Creëer een account of log in.
  2. Selecteer in de archiefinventaris een archiefstuk.
  3. Klik op ‘Reserveer’ en kies een tijdstip van inzage.
Citeerinstructie
Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.
VOLLEDIG:
Nationaal Archief, Den Haag, De Beaufort / verzameling brochures, nummer toegang 2.22.28, inventarisnummer ...
VERKORT:
NL-HaNA, Brochures Beaufort, 2.22.28, inv.nr. ...

Verwant materiaal

Beschikbaarheid van kopieën
Inventarisnummers van dit archief zijn niet in kopievorm beschikbaar

Archiefbestanddelen