Ontwerper archiefcodesysteem J.A. Audier geridderd

De heer A.J. Hoogteijling ontvangt ter gelegenheid van zijn pensionering uit handen van mejuffrouw mr. M. A. Tellegen de zilveren eremedaille, verbonden aan de Orde van Oranje-Nassau. Zijn collega de heer Audier staat rechts achterin (omcirkeld).
14 januari 2026

In de 13.000 inventarisnummers die op 1 januari 2026 bij het Nationaal Archief vrijkwamen, zitten ook documenten uit het archief van de Kanselarij der Nederlandse Orden. Een daarvan gaat over een inventieve rijksambtenaar die voor het Kabinet der Koningin een archiveringssysteem bedacht en daarvoor geridderd werd. 

Johannes Abraham Audier (1887 - 1977) werkte tot aan zijn pensionering in 1952 bijna 50 jaar in overheidsdienst. Zijn laatste werkgever was het Kabinet der Koningin. Dit orgaan ondersteunt de koning(in) bij constitutionele taken, zoals het ondertekenen (bekrachtigen) van wetten en koninklijke besluiten, van audiënties en officiële stukken. En van benoemingen en onderscheidingen.

Roep om modernisering

Marie Anne Tellegen, sinds 1945 directeur van het Kabinet der Koningin, wilde na de bevrijding het beheer van archiefstukken moderniseren. Ze vroeg eerst de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) om advies. Toen bleek dat hun systeem niet voor haar organisatie toepasbaar was, vroeg ze Audier om zelf een archiveringsmethode te bedenken die voor het Kabinet der Koningin zou kunnen werken.

Werken met codes

Audier ontwierp daarop een archiefcodesysteem dat gekoppeld was aan het bestaande fiche-doorschrijfsysteem; een administratief registratiesysteem waarbij informatie werd vastgelegd op fiches (kaartjes). Door carbonpapier te gebruiken werden meerdere kaartjes aangemaakt. Het gebruik van codes maakte het archief toegankelijker. En zorgde ervoor dat men op onderwerp kon zoeken.   
Audiers systeem is lang in gebruik geweest bij het Kabinet der Koning(in). Tegenwoordig gebruiken we dit systeem niet meer. Wel zijn de werkprocessen bij het Kabinet van de Koning zeker deels nog hetzelfde als in de tijd van Audier.

Ridder in de Orde van Oranje-Nassau 

Directeur Tellegen was zeer te spreken over de uitvinding van Audier. Ze noemde het een belangrijke besparing aan arbeid en bovendien gemakkelijk te hanteren. Reden voor haar om de minister van Binnenlandse Zaken per brief op 29 maart 1951 te vragen Audier koninklijk te onderscheiden. Die onderscheiding kwam er direct. Audier werd benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau.

2.02.20 Inventaris van het archief van het Kabinet der Koningin, 1946-1975 (1985)
Koninklijk Besluit d.d. 22 april 1951