Den Haag - Vanaf 25 februari 2026 is de tentoonstelling ‘Zorg voor het verzet - De roerige geschiedenis van Stichting 1940-1945’ te zien in het Nationaal Archief in Den Haag. In deze tentoonstelling ontdek je hoe Stichting 1940-1945 zich al meer dan tachtig jaar inzet voor de zorg voor verzetsmensen en hun families. Deze expositie is ontwikkeld door het Verzetsmuseum in Amsterdam en is nu verrijkt met documenten uit de collectie van het Nationaal Archief, dat het archief van de Stichting beheert. De tentoonstelling is te zien tot en met 18 juli 2026.
Stichting 1940-1945 wordt opgericht in het najaar van 1944 door vertegenwoordigers van verschillende verzetsorganisaties die in het diepste geheim bij elkaar komen. Zij richten de stichting op voor naoorlogse steun aan de gezinnen van omgekomen verzetsmensen en de mensen die door hun verzetswerk fysieke of psychische problemen hebben gekregen.
Tentoonstelling
In de tentoonstelling ‘Zorg voor het verzet’ laten posters, folders en postzegels zien hoe de Stichting kort na de oorlog miljoenen ophaalt. Dit geld wordt onder meer ingezet voor herstellingsoorden waar verzetsmensen worden opgevangen. Ook een vleugel van Paleis het Loo ondergaat een verbouwing om ingericht te worden als tijdelijk herstellingsoord. Het is alleen niet de bedoeling dat koningin Wilhelmina hier hinder van ondervindt, zo is te lezen in een rapport van Stichting 1940-1945 uit de collectie van het Nationaal Archief.
De tentoonstelling laat zien hoe belangrijk Stichting 1940-1945 is voor oud-verzetsmensen en hun nabestaanden. Ze ontvangen financiële en mentale steun van de Stichting, gaan mee met georganiseerde uitjes en vakantieweken en komen met lotgenoten in contact. Bovendien zijn veel mensen als vrijwilliger betrokken bij de Stichting.
Verrijkt met archiefstukken
‘Zorg voor het verzet’ is een productie van het Verzetsmuseum in Amsterdam en was daar van oktober 2024 tot maart 2025 te zien. De tentoonstelling is nu verrijkt met archiefstukken uit de collectie van het Nationaal Archief. Zoals de oprichtingsakte van de Stichting, toen nog Stichting 1940-1944 geheten. Verder is het ontwerp van de Nationale Hulpzegel uit 1946 te zien, waarvan de opbrengst voor een deel ten goede komt aan de Stichting. En een wikkel van een Bevrijdingskoek uit 1955 van een bakkerij uit Gorinchem: vijf procent van het aankoopbedrag gaat naar de Stichting.
Ook zijn documenten aan de tentoonstelling toegevoegd over een van de meest bekende mensen uit het verzet: Hannie Schaft. Het zijn foto’s van haar herbegrafenis tijdens de officiële opening van de erebegraafplaats in Bloemendaal. En een rapport uit het archief van de Oorlogsgravenstichting. Hierin staat dat Hannie Schaft al vroeg betrokken raakt bij het verzet; ze vervalst persoonsbewijzen, brengt geheime informatie rond en pleegt aanslagen. Vlak voor het einde van de oorlog wordt zij gearresteerd en geëxecuteerd.
Bezoek de tentoonstelling in het Nationaal Archief
De tentoonstelling is van 25 februari t/m 18 juli 2026 te zien in het Nationaal Archief te Den Haag. Openingstijden: op dinsdag van 10.00 tot 21.00 uur, woensdag t/m vrijdag tussen 10.00 en 17.00 uur en zaterdag van 11.00 tot 17.00 uur. Voor meer informatie over de tentoonstelling, programmering en toegangsprijzen, zie onze website: www.nationaalarchief.nl/zorg-voor-het-verzet
Deze tentoonstelling wordt mede mogelijk gemaakt door: Stichting 1940-1945, Verzetsmuseum Amsterdam, Acomo, Nationale Nederlanden, Open.nl, VFonds en Het Genootschap voor het Nationaal Archief.
