Archieven Bijlmervliegramp

Op 4 oktober 1992 stortte een Boeing 747-vrachtvliegtuig (vlucht LY-1862) van de Israëlische luchtvaartmaatschappij El Al neer op de flats Groeneveen en Klein-Kruitberg in de Bijlmermeer. Bij deze ramp kwamen ten minste 43 mensen om het leven. Doet u onderzoek naar de Bijlmervliegramp? Bekijk dan deze zoekhulp.

Monument voor de Bijlmervliegramp, Wiki Commons
Alles uitklappen

Het Nationaal Archief bewaart een aantal archieven met documenten over de Bijlmervliegramp. Hieronder vindt u een overzicht van de inventarisnummers (nummers van de archiefstukken) uit deze archieven die gaan over de Bijlmervliegramp. Een deel van deze inventarisnummers is openbaar. U kunt deze inventarisnummers zelf reserveren via de website van het Nationaal Archief. Dat gaat als volgt:

  • In het overzicht staat per archief een link naar de archiefinventaris. Een archiefinventaris bevat korte beschrijvingen van alle inventarisnummers in een archief. 
  • Klik in de archiefinventaris op het inventarisnummer (rode nummer) dat uw wilt bekijken. 
  • Om het inventarisnummer te reserveren moet u inloggen in uw account bij het Nationaal Archief. Heeft u nog geen account, dan kunt u dat direct aanmaken. 
  • Kies voor de optie 'Reserveer' om het inventarisnummer in de studiezaal van het Nationaal Archief in Den Haag te komen bekijken. U kunt ook scans bestellen. Kies hiervoor de optie 'scans bestellen'. 

Een aantal inventarisnummers over de Bijlmervliegramp is beperkt openbaar. U kunt deze inventarisnummers niet zelf reserveren. Per archief leggen we hieronder uit wat de mogelijkheden voor inzage zijn. 

De Raad voor de Luchtvaart was tussen 1937 en 1999 verantwoordelijk voor het onderzoek naar ongelukken en incidenten in de luchtvaart. Voorafgaande aan het onderzoek van de Raad voor de Luchtvaart werd een vooronderzoek gedaan door medewerkers van de Rijksluchtvaartdienst. Sinds 1951 waren deze medewerkers ondergebracht in het bureau Vooronderzoek Ongevallen en Incidenten (BVOI).

Archiefstukken

De volgende inventarisnummers uit het archief van de Raad voor de Luchtvaart, archiefnummer 2.16.107, gaan over de Bijlmervliegramp. De beschrijving van de inhoud van de stukken vindt u door op de links naar de inventarisnummers te klikken.

Hoe kunt u de stukken bekijken?
InventarisnummersToegankelijkheidBekijken van stukken/inzageverzoek 
De inventarisnummers 2069 tot en met 2075 OpenbaarU kunt deze inventarisnummers zelf reserveren via onze website. 

De inventarisnummers 2946 en 2947.

De inventarisnummers 2950 en 2951.

OpenbaarHet gaat om audio(visueel) materiaal. U kunt dit materiaal bekijken en/of beluisteren via onze website. Klik op de link naar de inventarisnummers. Er opent een nieuwe pagina met de archiefinventaris. Klik op het inventarisnummer (rode nummer) dat u wilt bekijken en/of beluisteren. Er opent een viewer, waarin u het materiaal kunt bekijken en/of beluisteren.
De inventarisnummers 2032, 2036, 2037, 2038, 2039-2043, 2051-2053, 2055-2057, 2064, 2065, 2066, 2067, 2068, 2077, 2081-2082, 2083, 2084, 2085-2086, 2087, 2088, 2089, 2090-2091, 2092, 2097, 2100-2101, 2102, 2103, 2104, 2105, 2106-2107, 2108, 2109, 2110, 2111Officieel nog beperkt openbaar, maar de minister van Infrastructuur en Waterstaat geeft iedereen toestemming om de stukken te bekijken.U kunt de stukken aanvragen bij de informatiebalie van het Nationaal Archief in Den Haag (naast het poortje naar de studiezaal). De stukken liggen dan binnen een half uur voor u klaar. 

De inventarisnummers 2948, 2949, 2952, 2953.

De inventarisnummers 2944 en 2945.

Officieel nog beperkt openbaar, maar de minister van Infrastructuur en Waterstaat geeft iedereen toestemming om de stukken te bekijken.Het gaat om audio(visueel) materiaal. U kunt dit materiaal bekijken en/of beluisteren via de website. Klik op de link naar de inventarisnummers. Er opent een nieuwe pagina met de archiefinventaris. Klik op het inventarisnummer (rode nummer) dat u wilt bekijken en/of beluisteren. Er opent een viewer, waarin u het materiaal kunt bekijken en/of beluisteren.
De inventarisnummers 2904, 2910 en 2911Beperkt openbaar (b-beperking), omdat er bijzondere persoonsgegevens in deze inventarisnummers voorkomen. Deze stukken kunt u niet zelf aanvragen. Stuur een mail naar info@nationaalarchief.nl. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de stukken kunt bekijken. 

De inventarisnummers 2033-2034, 2035, 2044-2046, 2047-2050, 2054, 2058-2063, 2076, 2078, 2079, 2080, 2093-2096, 2098, 2099, 2112

De afgesplitste dossiers in de volgende inventarisnummers: 2038A en 2038B, 2039A-2039U, 2040A-2040M, 2041A-2041O, 2042A, 2042B, 2051A-2051E, 2052A-2052C, 2052C1, 2053A, 2053B, 2067A-2067J, 2068A-2068J, 2081A, 2082A, 2082B, 2083A, 2083C-2083G, 2084A, 2084B, 2089A, 2089B, 2090A, 2091A, 2092A-2092C, 2102A, 2102B, 2106A, 2107A, 2108A, 2108B, 2111A1, 2111A2, 2111B-2111X 

Beperkt openbaar (b-beperking) op basis van het belang van de Staat of zijn bondgenoten. Deze stukken kunt u niet zelf aanvragen. Stuur een mail met motivatie naar info@nationaalarchief.nl. Het Nationaal Archief beslist niet zelf of u de stukken mag bekijken. Dat doet het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W). Wij zullen uw verzoek aan dit ministerie doorsturen. Zij zullen uw aanvraag verder behandelen.

Mede dankzij Rob van Gijzel (1954), Tweede Kamerlid voor de Partij van de Arbeid (1989-2001), werd in oktober 1998 een parlementaire enquête ingesteld naar de Bijlmervliegramp. Van Gijzels archief bevat documenten over zijn eigen onderzoek naar de ramp. Daarnaast bevat het archief ingekomen stukken van ooggetuigen, insiders, organisaties en burgers over de toedracht van de ramp en de nasleep ervan. Beschrijvingen van de inhoud van de archiefstukken vindt u in de archiefinventaris van het archief van Van Gijzel, archiefnummer 2.21.468

Hoe kunt u stukken uit het archief bekijken?

Het gehele archief van R. van Gijzel is openbaar, met uitzondering van de inventarisnummers 29 en 33.  De inventarisnummers 29 en 33 zijn beperkt openbaar (b-beperking). U kunt een verzoek indienen om deze inventarisnummers te bekijken, door een mail met motivatie te sturen naar info@nationaalarchief.nl.  

In het archief van de Nederlandse diplomatieke vertegenwoordiging in Israël, 1984-2012, archiefnummer 2.05.473 zijn de volgende inventarisnummers van belang voor het onderzoek naar de Bijlmervliegramp:

InventarisnummerBeschrijvingToegankelijkheid
Inventarisnummers 592, 50 en 55Vliegramp in de Bijlmermeer op 4 oktober 1992 met een toestel van de Israëlische luchtvaartmaatschappij El Al, 1992-1999Deze inventarisnummers zijn openbaar en te reserveren via de website.
Inventarisnummers 296 en 526 Luchtvaartbetrekkingen tussen Nederland en Israël, 1993-2002Deze inventarisnummers zijn openbaar en te reserveren via de website.
Inventarisnummer 398Herdenking van de Bijlmerramp op 4 oktober 2012 Dit inventarisnummer is openbaar en te reserveren via de website.

Op 14 oktober 1998 stelt de Tweede Kamer de Parlementaire Enquêtecommissie Vliegramp Bijlmermeer in. Deze commissie doet in de periode oktober 1998 - april 1999 onderzoek naar de Bijlmervliegramp. Het eindrapport wordt gepresenteerd op 22 april 1999. Het archief van de Parlementaire Enquêtecommissie Vliegramp Bijlmermeer, archiefnummer 2.02.39, bevat verschillende soorten stukken, waaronder: 

  • De correspondentie van de commissie.
  • De stukken opgesteld door de commissie en haar medewerkers.
  • De verslagen van informele gesprekken en openbare verhoren.
  • De stukken van betrokkenen die door de commissie ontvangen werden.

Een korte beschrijving van de inventarisnummers (archiefstukken) in het archief vindt u in de inventaris van het archief van de Parlementaire Enquêtecommissie, archiefnummer 2.02.39

Hoe kunt u stukken uit het archief bekijken?

De openbare inventarisnummers uit het archief van de Parlementaire Enquêtecommissie kunt u zelf reserveren via de website. Een deel van de inventarisnummers uit het archief is beperkt openbaar. In het overzicht hieronder ziet u om welke inventarisnummers het gaat en wat de mogelijkheden zijn voor inzage. 

InventarisnummersToegankelijkheidBekijken van stukken/inzageverzoek
Inventarisnummer 167Beperkt openbaar (a-beperking).U kunt dit inventarisnummer niet zelf reserveren via de website. U kunt het aanvragen bij de informatiebalie van het Nationaal Archief in Den Haag (naast het poortje naar de studiezaal).  Het inventarisnummer ligt dan binnen een half uur voor u klaar om te bekijken.  
Inventarisnummers 4, 5, 177, 184, 189, 223 en 470.Beperkt openbaar vanwege de privacybescherming (b-beperking)Stuur een mail naar info@nationaalarchief.nl. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de stukken kunt bekijken. 
Inventarisnummers 42, 66, 149, 169-170, 195, 224, 234, 358, 441, 445-446, 449-450, 452-453, 466-467 en 469.
 
Beperkt openbaar vanwege het voorkomen van onevenredige bevoordeling of benadeling (b-beperking)Een verzoek om de inventarisnummers te bekijken dient u in via het formulier Verzoek inzage beperkt openbare stukken. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de inventarisnummers kunt bekijken. 
Inventarisnummers 1-3, 20, 43-46, 59, 62, 64, 135, 166, 186-188, 197, 199, 213-214, 225-226, 255-256, 267-269, 272-273, 277, 279, 280-281, 284, 291, 293, 296, 298-300, 302, 304-307, 310-340, 342, 344, 346, 348, 352, 354, 356-357, 369, 373, 375-377, 379, 382, 384-385, 387-388, 393-395, 398, 401-402, 405, 407, 410-411, 413-439, 473-474, 476, 479, 481 en 486-502.Beperkt openbaar (b-beperking) op basis van het belang van de Staat of zijn bondgenoten. Stuur een mail met motivatie naar info@nationaalarchief.nl. Het Nationaal Archief beslist niet zelf of u de stukken mag bekijken. Dat doet de Griffer van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Wij zullen uw verzoek aan de Tweede Kamer doorsturen. Zij zullen uw aanvraag verder behandelen. 

In het archief van het Directoraat-Generaal Belastingdienst, archiefnummer 2.08.112, gaat het volgende inventarisnummer over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummerBeschrijvingToegankelijkheid
351Het informeren van de minister en staatssecretaris over de lading van het El Al-rampvliegtuig naar aanleiding van de parlementaire enquête Bijlmerramp, en over diverse belastingaangelegenheden (1997-1998).Het inventarisnummer is openbaar. U kunt het zelf reserveren via de website. 

In de archiefbescheiden betreffende deelname van het Ministerie van Economische Zaken aan de Ministerraad en Onderraden, archiefnummer 2.06.175, gaan de volgende inventarisnummers over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummerBeschrijvingToegankelijkheid
13059Aanbevelingen van de Enquêtecommissie Vliegramp Bijlmer, 20-08-1999Het inventarisnummer is openbaar. U kunt het zelf reserveren via de website. 
13215

Stichting Hulpfonds Bijlmerramp, 12-11-1999

Het inventarisnummer is openbaar. U kunt het zelf reserveren via de website. 

In het archief van de Rijksrecherche, archiefnummer 2.09.130, gaan de volgende inventarisnummers over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummersBeschrijvingToegankelijkheidBekijken van stukken/inzageverzoek
482

Het verrichten van een onderzoek naar de verduistering of diefstal van de cockpit voice recorder (CVR) van de het op 4 oktober 1992 in de Bijlmermeer neergestorte El Al vliegtuig, 1998 

Beperkt openbaar vanwege de privacybescherming (b-beperking)Een verzoek om de inventarisnummers te bekijken dient u in via het formulier Verzoek inzage beperkt openbare stukken. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de inventarisnummers kunt bekijken. 
615-618 Het verrichten van een vervolgonderzoek naar incidenten na het neerstorten van een El Al vliegtuig in de Bijlmermeer op 4 oktober 1992, o.a. om vast te stellen of er al dan niet een groep personen in witte pakken ter plaatse onderzoek heeft verricht, 1998 Beperkt openbaar vanwege de privacybescherming (b-beperking)Een verzoek om de inventarisnummers te bekijken dient u in via het formulier Verzoek inzage beperkt openbare stukken. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de inventarisnummers kunt bekijken. 
623 Het informeren van het college van procureurs-generaal over het onderzoek naar de cockpit voice recorder (CVR) en de 'mannen in witte pakken' naar aanleiding van het eerste debat tussen de Parlementaire Enquêtecommissie Vliegramp Bijlmermeer en de Tweede Kamer, 1999 Beperkt openbaar vanwege de privacybescherming (b-beperking)Een verzoek om de inventarisnummers te bekijken dient u in via het formulier Verzoek inzage beperkt openbare stukken. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de inventarisnummers kunt bekijken. 
624-625Het verrichten van een feitenonderzoek om vast te stellen op welke wijze de toenmalige Rijkspolitie Dienst Luchtvaart heeft geopereerd ten aanzien van het vergaren van de ladingspapieren van het op 4 oktober 1992 in de Bijlmermeer neergestorte El Al vliegtuig, 1999 Beperkt openbaar vanwege de privacybescherming (b-beperking)Een verzoek om de inventarisnummers te bekijken dient u in via het formulier Verzoek inzage beperkt openbare stukken. Het Nationaal Archief beoordeelt of u de inventarisnummers kunt bekijken. 

In het archief van de Rijksvoorlichtingsdienst, archiefnummer 2.03.08, gaat het volgende inventarisnummer over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummerBeschrijvingToegankelijkheid
3356Stukken over de parlementaire enquête naar aanleiding van de vliegramp in de Bijlmermeer op 4 oktober 1992, waarvoor oud-minister-president Lubbers onder meer werd gehoord. 1992-1999 Dit inventarisnummer is openbaar. U kunt het zelf reserveren via de website. 

In het archief van de directie Bestuursondersteuning en Advies van het ministerie van OCW, archiefnummer 2.14.124, gaat het volgende inventarisnummer over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummerBeschrijvingToegankelijkheid
2361

Het becommentariëren van het eindrapport van de parlementaire enquêtecommissie 'Vliegramp Bijlmermeer', 1999 

Dit inventarisnummer is openbaar. U kunt het zelf reserveren via de website. 

In het archief van de Directie Curatieve Zorg van het ministerie van VWS, archiefnummer 2.27.124, gaan de volgende inventarisnummers over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummersBeschrijvingToegankelijkheid
927-931

Stukken over het coördineren van een medisch onderzoek naar de gevolgen van de vliegramp in de Bijlmermeer op 4 oktober 1992, 1999-2003 

Deze inventarisnummers zijn openbaar. U kunt ze zelf reserveren via de website. 

In het archief van het Ministerie van Financiën: Directie Douane-aangelegenheden, archiefnummer 2.08.115, gaat het volgende inventarisnummer over de Bijlmervliegramp:

InventarisnummerBeschrijvingToegankelijkheid
121Notities, memo's en brieven over de rol van de douane betreffende de Parlementaire Enquêtecommissie Vliegramp Bijlmermeer, 1998 - 1999  Dit inventarisnummer is openbaar. U kunt het zelf reserveren via de website. 

Op de website van het Stadsarchief Amsterdam vindt u een overzicht van de organisaties die archieven bewaren over de Bijlmervliegramp: Bronnen Bijlmervliegramp.

Hieronder vindt u een overzicht van de verschillende afkortingen die u kunt tegenkomen in de archiefstukken over de Bijlmervliegramp. 

Lijst met afkortingen
AfkortingBetekenisUitleg
AAIB UKAir Accidents Investigation Branch, United Kingdom (Verenigd Koninkrijk)Overheidsinstelling die onderzoek doet naar ongevallen met burgerluchtvaartuigen en ernstige incidenten in o.a. het Verenigd Koninkrijk.
ALPAAirline Pilot AssociationBeroepsvereniging voor piloten. Eén van de hoofddoelen van deze organisatie is het verbeteren van de luchtverkeersveiligheid. 
ATC

Air Trafic Control 

De luchtverkeersleiding
BEABureau d'Enquêtes et d'Analyses pour la sécurité de l'aviation civile
(Frankrijk)
De Franse autoriteit die verantwoordelijk is voor veiligheidsonderzoeken naar ongevallen en ernstige incidenten met burgerluchtvaartuigen.
 
BTS Een bergingsbedrijf
BZMinisterie van Buitenlandse Zaken (Nederland) 
CAA IsraelCivic Aviation Authority (Israël)Een organisatie die toezicht houdt op de regulering van de burgerluchtvaart.
CAA ParamariboCivic Aviation Authority (Suriname)Een organisatie die toezicht houdt op de regulering van de burgerluchtvaart.
CAA UKCivil Aviation Authority (Verenigd Koninkrijk)Een organisatie die toezicht houdt op de regulering van de burgerluchtvaart.
CvKCommissaris van de Koningin (Nederland) 
CVRCockpit Voice RecorderEen van de twee 'zwarte dozen', namelijk die waarin de gesprekken in de cockpit zijn vastgelegd.
DFDR

Digital Flight Data Recorder 

Zie FDR
DGLRDeutsche Gesellschaft für Luft und
Raumfahrt (Duitsland)
Duitse vereniging voor lucht- en ruimtevaarttechniek
DGMDangerous Goods
Management 
Internationaal bedrijf dat onder andere gespecialiseerd is in het vervoer van gevaarlijke stoffen. 
DGRLDDirectoraat-generaal RijksluchtvaartdienstEen onderdeel van het ministerie dat zich bezighoudt met de burgerluchtvaart. 
DoTDepartment of Transport (Verenigd Koninkrijk)Het ministerie van Transport van het Verenigd Koninkrijk. 
FAAFederal Aviation Administration (Verenigde Staten)Onderdeel van de Amerikaanse overheid dat zich bezighoudt met de burgerluchtvaart.
FANOMOSFlight Track and Aircraft Noise Monitoring SystemEen apparaat dat gegevens van de radar verwerkt tot vluchtgegevens.
FDR

Flight Data Recorder

Een van de twee 'zwarte dozen', namelijk die waarin de vluchtgegevens zijn vastgelegd.
ICAOInternational Civil Aviation Organization (Verenigde Naties)Agentschap van de Verenigde Naties dat zich bezighoudt met de internationale burgerluchtvaart.
JAAJoint Aviation Authorities (EU)Europese samenwerkingsorganisatie die zich bezighield met het ontwikkelen en implementeren van gemeenschappelijke veiligheidsnormen en -procedures.
LBALuftfahrt Bundesamt (Duitsland)Overheidsinstantie die verantwoordelijk is voor de burgerluchtvaart in Duitsland.
NLRNederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum (Nederland)Onderzoeksinstelling op het gebied van lucht- en ruimtevaart.
NTSBNational Transport Safety Board (Verenigde Staten)Amerikaans agentschap dat onderzoek doet naar ongelukken in de burgerluchtvaart.
NVLSN.V. Luchthaven Schiphol 
P&WPratt & Whitney (VS)Amerikaans bedrijf dat vliegtuigmotoren maakt. 
RLDRijksluchtvaartdienst (Nederland)Overheidsinstelling die tussen 1945 en 2000 de overheidstaken uitvoerde op het gebied van de bur­gerluchtvaart. 
RLD/HLTRijksluchtvaartdienst/hoofd Luchtvaartterreinen 
RLD/JBZRijksluchtvaartdienst/stafafdeling Juridische en Bestuurlijke Zaken 
RLD/LIRijksluchtvaartdienst/directie Luchtvaartinspectie

Directie van de RLD die zich bezighield met de toezichthouden­de en technische/operationele taken op het gebied van de luchtvaartter­reinen en de traditionele taken van de luchtvaartin­spectie.

RLD/LI/VZRijksluchtvaartdienst/directie Luchtvaartinspectie/afdeling Vliegzaken 
RLD/LVBRijksluchtvaartdienst/directie Luchtverkeersbeveiliging

Directie van de RLD die zich sinds 1 januari 1993 bezighield met de bevordering van de veiligheid en de regelmaat van het luchtverkeer. De LVB had drie hoofdtaken: 1) het beheer en de indeling van het lucht­ruim; 2) het opstel­len van ver­keers­regels; 3) de lucht­verkeers­dienst­verlening.

Studio LCP Fotografiebedrijf van L. Bertholet
TU DelftTechnische Universiteit Delft 
TSBATransport Safety Board AustraliaAustralische overheidsinstelling die zich bezighoudt met het verbeteren van de veiligheid van het transport door de lucht, over zee en op het spoor.
Vaste Kamercie VenWTweede Kamer / Vaste Kamercommissie voor
Verkeer en Waterstaat
 
VBS Afvalverwerkingsbedrijf
VenWMinisterie van Verkeer en Waterstaat 
VNVVereniging Nederlandse Verkeersvliegers Vakbond en beroepsvereniging van Nederlandse burgerluchtvaartpiloten.