Archief
Beschrijving van het archief
Archiefvorming
Inhoud en structuur van het archief
Aanwijzingen voor de gebruiker
Verwant materiaal
4.VTH Inventaris van de verzameling binnenlandse kaarten Hingman, ca. 1500-1813 (ca. 1870)
In zijn in 1871 verschenen ‘Inventaris der verzameling kaarten berustende in het Rijksarchief. Tweede gedeelte’ beschreef J.H. Hingman de archiefkaarten uit de periode vóór 1813 die betrekking hebben op Nederland. Hiertoe bracht hij de ‘binnenlandse kaarten’ uit diverse vroegmoderne archieven bijeen in één verzameling, die nu bekend staat als de ‘Collectie Hingman’. De collectie bevat hoofdzakelijk manuscriptkaarten, al dan niet met gedrukte afgeleiden, stammend uit de late Middeleeuwen tot medio 19e eeuw. De kaarten zijn meestal in opdracht, met een administratief doel, vervaardigd en zijn dus functioneel en niet commercieel. Zo zijn er kaarten van domeinen, polders, wegen en abdijen. Er zijn kaarten gemaakt om een geschil te beslechten of een recht vast te leggen, rivierkaarten voor de waterstaat, plattegronden en ontwerpen voor militaire doeleinden en prekadastrale kaarten in verband met de grondadministratie.Archiefvormers zijn o.a. de Staten-Generaal, Raad van State, Nassause Domeinraad, Graven en Staten van Holland en het jonge Ministerie van Financiën.Een bijzonder onderdeel vormen de kaartboeken van het grondbezit van de Hollandse kloosters, zoals de nu verdwenen abdijen Rijnsburg en Leeuwenhorst. Er zijn veel waterstaatkundige kaarten van zeeweringen, dijken, sluizen en polders. Van de grote rivieren Rijn, Maas, Waal, IJssel, Lek en Merwede zijn manuscriptkaarten bewaard gebleven. Onder de rubriek rivieren zijn de kaarten met weergaven van uiterwaarden, platen, gorzen en visserijen, afkomstig uit domeinarchieven, in aparte subrubrieken geordend.Er zijn opvallend veel kaarten uit de 16e eeuw en 17e eeuw van de Zuid-Hollandse eilanden, vooral van het gebied rond de Biesbosch. De vroegste kaarten hieronder vormen de overgang tussen schilderkunst en topografie. Verder zijn er kaarten en plattegronden van Nederlandse (en enkele buitenlandse) steden, dorpen, forten, havens en gebouwen. Buitenbeentje is een portolaan van het Middellandse Zeegebied uit 1533.
In zijn in 1871 verschenen ‘Inventaris der verzameling kaarten berustende in het Rijksarchief. Tweede gedeelte’ beschreef J.H. Hingman de archiefkaarten uit de periode vóór 1813 die betrekking hebben op Nederland. Hiertoe bracht hij de ‘binnenlandse kaarten’ uit diverse vroegmoderne archieven bijeen in één verzameling, die nu bekend staat als de ‘Collectie Hingman’. De collectie bevat hoofdzakelijk manuscriptkaarten, al dan niet met gedrukte afgeleiden, stammend uit de late Middeleeuwen tot medio 19e eeuw. De kaarten zijn meestal in opdracht, met een administratief doel, vervaardigd en zijn dus functioneel en niet commercieel. Zo zijn er kaarten van domeinen, polders, wegen en abdijen. Er zijn kaarten gemaakt om een geschil te beslechten of een recht vast te leggen, rivierkaarten voor de waterstaat, plattegronden en ontwerpen voor militaire doeleinden en prekadastrale kaarten in verband met de grondadministratie.Archiefvormers zijn o.a. de Staten-Generaal, Raad van State, Nassause Domeinraad, Graven en Staten van Holland en het jonge Ministerie van Financiën.Een bijzonder onderdeel vormen de kaartboeken van het grondbezit van de Hollandse kloosters, zoals de nu verdwenen abdijen Rijnsburg en Leeuwenhorst. Er zijn veel waterstaatkundige kaarten van zeeweringen, dijken, sluizen en polders. Van de grote rivieren Rijn, Maas, Waal, IJssel, Lek en Merwede zijn manuscriptkaarten bewaard gebleven. Onder de rubriek rivieren zijn de kaarten met weergaven van uiterwaarden, platen, gorzen en visserijen, afkomstig uit domeinarchieven, in aparte subrubrieken geordend.Er zijn opvallend veel kaarten uit de 16e eeuw en 17e eeuw van de Zuid-Hollandse eilanden, vooral van het gebied rond de Biesbosch. De vroegste kaarten hieronder vormen de overgang tussen schilderkunst en topografie. Verder zijn er kaarten en plattegronden van Nederlandse (en enkele buitenlandse) steden, dorpen, forten, havens en gebouwen. Buitenbeentje is een portolaan van het Middellandse Zeegebied uit 1533.
Download inventaris als:PDF|XML
Download inventaris
Download inventaris
Sluiten
Op onze website kunt u archieven doorzoeken met behulp van inventarissen (beschrijvingen van archieven, ook wel toegang genoemd). Deze inventarissen zijn vaak net zo oud als de archieven zelf. De mogelijkheid bestaat dat u woorden tegenkomt die vroeger gewoon waren, maar nu als kwetsend, racistisch of discriminerend ervaren worden.
Het Nationaal Archief onderzoekt momenteel de mogelijkheden om dit taalgebruik in inventarissen aan te passen, te verklaren of te voorzien van hedendaagse alternatieven.
Zoekhulpen bij dit archief
Kaart van het westeinde van Terschelling.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Terschelling.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Blad 1
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Blad 2
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Verkleinde kaart van het eiland Terschelling.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
1e exemplaar, manuscript, 1805
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
2e exemplaar, gedrukt
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
3e exemplaar, gedrukt
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
4e exemplaar, gedrukt
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van een gedeelte van Westerschelling,dienende tot aanwijzing van den grooten rijs- en steenen dam voor het dorp gelegen, alsmede van de annexe werken der zeewering.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Manusript
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
1e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
2e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Gedrukt
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
1e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
2e exemplaar, met aantekeningen in manuscript
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van een gedeelte van Westerschelling,dienende tot aanwijzing van den grooten rijs- en steenen dam voor het dorp gelegen, alsmede van de annexe werken der zeewering, met eenige bijteekeningen tot op het jaar.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van een gedeelte van Westerschelling,dienende tot aanwijzing van den grooten rijs- en steenen dam voor het dorp gelegen, alsmede van de annexe werken der zeewering, met peilingen, behoorende bij de voordragt van
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Plan van den noorddijk van het eiland Terschelling.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Blad 1
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Bundel profielen, 1e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Bundel profielen, 2e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van Terschelling.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL_CONDITION
Kaart van de zeewering van Westerschelling.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van de peilingen gedaan tusschen het eiland Wieringen en aangrenzende platen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Profielen van den noorderdijk van het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Plan van de quarantaine plaats te Westerland op het eiland Wieringen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Marken.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Schets van de pilotage-werken op het eiland Marken.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Profielteekeningen der inlaagdijken op het eiland Marken.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van het eiland Urk.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Kaart van het eiland Urk.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
1e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
2e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Schets der pilotage-werken op het eiland Urk.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Plan der pilotage-werken op het eiland Urk.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het eiland Urk, met reparatiewerken die moeten worden uitgevoerd in
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Zeeland
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Algemeen
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van de provincie Zeeland.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van Zeeland in den jare 600 na Christus.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van Zeeland te tijde van Guy van Dampière.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL_CONDITION
Kaart van Zeeland te tijde van Guy van Dampière, Aº. 1275, gemaakt naar eene kaart, berustende in het archief van den raad van Vlaanderen te Gent, door.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van Walcheren, Borselen, Hulster- en Axelerambacht, ten tijde van Guy van Dampière.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Schouwen en Duiveland
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van de eilanden Schouwen en Duiveland.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Kaart van de eilanden Schouwen en Duiveland.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaarte van het westelyk gedeelte van Schouwen en Duiveland
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaarte van het oostelyk gedeelte van Schouwen en Duiveland
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van den polder van Naters, met de daarin gelegene vroonen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van Bommenede, Kijkuit, Borrebrood en St.Jacobs-Afmetingen-Nieuwland, met de omliggende polders.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL_CONDITION
Kaart van de landen van de Graaflijkheid van Holland in den polder van Bommenede met zijn aankleven.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL_CONDITION
Kaart van de geinundeerde polders van Bommenede, Kijkuit en Naters.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Begeleidend schrijven
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van de polders van Bommenede, Borrebrood, Kijkuit en Beloys.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van de dijkage van Borrendamme, den Zuidhoek en het Zuider-Nieuwland bij Zierikzee.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van een gedeelte van den Zuidhoek en Borrendamme, aan de haven van Zierikzee.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van den zuidwesthoek van het eiland Schouwen van Koudekerke tot aan de Graaflijkheids duinen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Kaart van de zuidoostzijde van den polder van Bruinisse, de Zijpe en het schor van Rumoord.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: PHYSICAL
Kaart van de Rengerskerksche en Flaauwersche dijken met de inlagen en daarvoor gelegene gronden met peilingen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van een gedeelte van Borrendamme en den Zuidhoek aan de haven van Zierikzee.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Peilingen
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van een gedeelte der zuidzijde van het eiland Schouwen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van een gedeelte van den polder, van Bruinisse, den Stoofpolder, de Zijpe en de schorren van Rumoord.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
profielen
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van het westelijk gedeelte van de polders Burg en Westland, met de duinen en zeeweringen, met peilingen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
1e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
2e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Kaart van de Flaauwers- en Rengerskerksche dijken en inlagen.
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED
Tholen en Philipsland
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
Kaart van het eiland Tholen, Nieuw Vosmaer en St. Philipsland
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid:
1e exemplaar
Beschrijving:
Snippet:
Periode: 1500 - 1875
Verschijningsvorm:
Beschikbaarheid: DIGITALIZED